Ejekiel 11 ACO85 - Cwiny pa Lubaŋa otiŋa malo, ci otera - Bible Search\nEjekiel 10 Ejekiel 12\nLubaŋa ojuko rwodi ma gin lutim maraco\n1Cwiny pa Lubaŋa otiŋa malo, ci otera wa i doggola ma tye yo tuŋ wokceŋ me ot pa Rwot. Doŋ i kare ma atye kunnu ka ma cok ki doggola ci aneno jo pyeraryo wiye abic, ma onoŋo i kingi tye iye Jajania, wod pa Ajur, ki Pelatia wod pa Benaya, ma onoŋo gin rwodi ma giloyo lwak.\n2Lubaŋa owacca ni, “Wod pa dano, magi gin aye lutim maraco ma gitye ka yubo lok me timo gin marac i gaŋ man. 3Giwacci, ‘Kare ma wabigero iye odi doŋ cok. Gaŋ man obedo calo agulu me tedo, wan wabedo calo riŋo ma tye iye.’ 4Pi meno, wod pa dano, tit lok i komgi.”\n5Cwiny pa Rwot opoto i koma, ci Rwot owaco bota ni atit lok man bot lwak ni, “Wun jo Icrael, aŋeyo gin ma wutye ka wacone, ki gin ma wutye ka yubone ki i tamwu. 6Wun doŋ wutyeko neko jo mapol i gaŋ kany mumiyo yo ma i gaŋ ducu opoŋ ki kom dano muto keken.\n7“Mumiyo man en aye gin ma awaco botwu. Gaŋ man bidoko agulu me tedo, ento kom jo muto ma wunekogi ka wupyelogi i dye gaŋ gin aye riŋo me ateda. Ento wun gibikwanyowu woko ki i dye gaŋ. 8Yam wubedo ka lworo pala lucwan; ento abikelo dano ma gitye ki pala lucwan gilwenyo i komwu, man Rwot Lubaŋa ma owaco. 9Abikwanyowu ki i dye gaŋ akelowu woko, ci amiyowu i ciŋ lurok. Doŋ atyeko ŋolo kop me to i wiwu; 10gibinekowu woko i lweny ki pala lucwan i lobowu kikome. Man bimiyo wuŋeyo ni an aye a Rwot. 11Gaŋ man pe bibedo agulu me tedowu ki wun bene pe wubibedo calo riŋo ma tye i agulu. Abiketo can i komwu ki i kabedo ducu ma wubedo iye ki i lobo Icrael. 12Man bimiyo wuŋeyo ni an aye a Rwot, ki cik ma wuturo-ni meno cikka, ki gin ma giciko ni wuti-ni, ma pe wutiyo-ni, onoŋo an aye ma aciko, ento wubedo ka Lubo mewu cik pa lurok ma gurumowu.”\n13I kare-nu ma atye ka tito lok, cutcut Pelatiya wod pa Benaya opoto ci oto woko. Ci apoto piny aryeba ic kun akok ki dwan maloŋo ni, “Ai do, Rwot Lubaŋal Ibineko jo ma onoŋo gudoŋ i Icrael-li woko ducu?”\nLubaŋa ocikke pi miyo gicikke manyen bot jo ma onoŋo gitye i opii\n14Rwot oloko kweda kun wacci, 15“Wod pa dano, jo ma gibedo i Jerucalem gitye ka lok piri kadi wa Luicrael wadiwu bene ma giterogi i opii. Giwacci, ‘Opii doŋ gitye ka mabor ma pe gitwero woro Rwot. En omiyowa lobo man ni wacam obed mewa.’ 16Kombeddi doŋ tit lok ma atye ka wacone-ni bot opii wadiwu. Acwalogi me cito ka bedo i lobo pa lurok ma tye ka mabor, ci akeyogi woko i lobo mukene ducu. Aye ni guwora i lobo ka ma gucito iye, ento pi kare me tutunu.\n17“Pi meno tit botgi gin ma an Rwot atye ka wacone. Abicokogi woko ki i lobo ka ma yam akeyogi gucito iye, ci abimiyogi lobo Icrael adwoko cen botgi. 18Ka gudok kunnu, gibijwero gin ducu ma obedo cilo, ki gin me kwergu ducu. 19-Abimiyogi cwiny acel dok abiketo cwiny manyen i igi; abikwanyo cwiny matek calo got-ti woko ki i komgi, ci amiyogi cwiny pa dano. 20Doŋ miyo gibigwoko cikka dok bene giwinyo lokka kun gin yo gin ma an aciko ducu. Gibibedo jona, ki an bene abibedo Lubaŋagi. 21Ento abiketo can i kom jo ducu ma giworo gin ducu ma obedo cilo ki gin me kwer-gu. Abiculo kwor i komgi kun poro gin ducu ma yam gin gutimo, man Rwot Lubaŋa ma owaco.”\nDeyo pa Lubaŋa oa woko ki i Jerucalem\n22-Lukerubi gucako tuk me cito malo, ci lawala bene gucito kacel kwedgi. Deyo pa Lubaŋa pa Icrael onoŋo tye ka wigi. 23Ci deyo pa Lubaŋa oa woko ki i gaŋ ocito ocuŋ i wi got ma tye yo tuŋ wokceŋ me gaŋ. 24Cwiny pa Rwot otiŋa woko i ginanyuta, ci okela odwoka woko cen bot jo ma tye i opii i lobo Kaldaya. Lacen ginanyuta meno ma onoŋo aneno ocako rwenyo woko ki bota, 25ci atito gin ducu ma Rwot onyutta bot jo ma onoŋo gitye i opii.


Lulevi 10 ACO85 - Nadab ki Abiu, awobe pa Aron, ŋat - Bible Search\nLulevi 9 Lulevi 11\nBal pa Nadab ki Abiu\n1Nadab ki Abiu, awobe pa Aron, ŋat acel acel okwanyo atabo weerre me waŋo odok eceta, oketo iye mac, ka oketo iye odok eceta, ci gutyero mac mapat i nyim Rwot, kit mac ma yam pe ocikogi kwede. 2Ka mac oa ki i nyim Rwot, owaŋogi woko, ci guto woko ki i nyim Rwot. 3Ka Moses owaco bot Aron ni, “Man aye gin ma Rwot owaco, ni, ‘Abinyutte kekena i kin jo ma gitye cok kweda ni aleŋ, dok gibiketo deyo i koma i nyim lwak ducu.’ ” Ci Aron oliŋ gire mot.\n4Ka Moses olwoŋo Micael ki Elijapan, awobe pa Ujiel omin won Aron, owaco botgi ni, “Wunyik cok, wutiŋ omegiwu ki i nyim kabedo maleŋ, wutergi woko i ne gony.” 5Ci gunyiko cok, gutiŋogi ki kanyigi, guterogi woko i ne gony, kit macalo Moses owaco.\nCik ma obwoyo tic pa ajwagi ki wag watgi\n6Moses owaco bot Aron ki bot Eleajar ki Itamar ma gin awobene ni, “Pe wugony yer wiwu oket ata lijayi, dok pe wuyec ginarukawu, wek pe wuto, dok wek kiniga pe opol i kom lwak ducu, Ento utmegiwu, jo ducu me ot pa Icrael, gitwero kok pi to ma mac pa Rwot okelo. 7Pe wukat woko ki i doggola ke ma me rwatte, wek pe wuto, pien moo wir pa Rwot tye i komwu.” Ci gutiyo kit ma Moses owaco botgi.\n8Rwot oloko ki Aron kun waco ni, 9“Pe imat koŋo vino nyo gin ma mero dano, in kacel ki awobeni, ka onoŋo wucito i kema me rwatte, wek pe wuto; meno bibedo cik matwal nio wa i kare pa likwayowu ducu. 10Myero wupok kin jami maleŋ ki jami ma pe leŋ, ki kin gin ma keni ki gin ma olony. 11Dok wubipwonyo jo Icrael ki cik ducu ma Rwot ocikogi kwede ki i dog Moses.”\n12-Ci Moses owaco bot Aron, ki bot Eleajar ki Itamar, awobene ma yam gudoŋ, ni, “Wukwany gityer me moko kwon ma odoŋ ki i kom gityer ma giwaŋo ki mac bot Rwot, ci wucam ma to bi pe iye, i ŋet keno tyer, pien en gin maleŋ makato. 13Myero wucam ki i kabedo mo maleŋ, pien en aye waŋ watti ki waŋ wat pa awobeni ma a ki i kom gityer ma giwaŋo ki mac bot Rwot; pien yam gicika kit meno. 14-Ento gok ma gikwato ki em ma gityero wubicamo i kabedo mo ma olony, in ki awobeni ki anyirani kacel, pien gimiyogi gubed waŋ watti ki waŋ wat pa awobeni, ma a ki i kom gityer lakwecwiny pa jo Icrael. 15Em ma gityero ki gok ma gikwato-ni gibikek kacel ki gityer ma giwaŋo ki mac ma en aye dwolo, wek gikwat i nyim Rwot me gityer akwata. Bibedo meri ki pa awobeni kacel kwedi; en cik ma bibedo matwal, macalo yam Rwot ociko.”\n16Ka Moses openyo mot pi dyel me gitum me bal, ci onoŋo ni doŋ giwaŋo woko. Akemo omake i kom Eleajar ki Itamar, awobe pa Aron ma con gudoŋŋi, owaco ni, 17-“Piŋo pe wucamo gitum me bal ki i kabedo maleŋ? Pien en gin maleŋ makato ma gimiyowu wek wutiŋ bal pa lwak, pi timo gin lakwany bal ki i komgi i nyim Rwot. 18Nenu, wa remone pe gukelo i tyelo i kabedo maleŋ. Yam myero wucam ki i kabedo maleŋ, macalo yam aciko.” 19Aron ogamo dog Moses ni, “Nen, tin gutyero gitum me bal ki gitum awaŋagi i nyim Rwot, ci gin macalo man doŋ opoto i koma, Ka kono abedo ka camo gitum me bal tin, kono obedo myero i waŋ Rwot?” 20Ka Moses owinyo lok meno, ci iye okwe.


Matayo 21 ACO85 - I kare ma doŋ gicok o i Jerucalem, - Bible Search\n(Marako 11.1-11; Luka 19.28-40; Jon 12.12-19)\n1I kare ma doŋ gicok o i Jerucalem, gubino i Betepage, i kor got Jeituni. Ci Yecu ooro lupwonnyene aryo, 2ocikogi ni, “Wucit i gaŋ ma tye i nyimwu. Cutcut wubinoŋo kana ma gitweyo, tye gin ki latinne; wugonygi ci wukelgi bota. 3Ka ce dano mo biwaco lok mo botwu, wubidokke iye ni ‘Rwot aye mitogi’, ci en bicwalogi kany oyotoyot.” 4Man otimme wek lok ma yam lanebi oloko ocobbe kakare ni,\n5-“Wuwac bot jo Cion ni,\nNen ka kabakawu bino botwu,\nkun obedo i wi kana ki mwolo,\ni wi latin kana.”\n6Lupwonnye gucito gutimo kit macalo Yecu ocikogi kwede-ni, 7gukelo kana ki latinne, gupeto boŋŋigi i kome ka doŋ Yecu obedo i wiye. 8Jo mapol i kin lwak gupeto boŋŋigi i dye yo, ki jo mogo gutoŋo jaŋ yadi gupeto i dye yo. 9-Ci jo ma gutelo yo ki jo ma gulubo kore gudaŋŋe ni,\n“Ojana, wupak Lakwar Daudi!\nLubaŋa omi gum i kom ŋat ma bino\ni nyiŋ Rwot!\nOjana malo i wi polo!”\n10Ka doŋ odonyo i Jerucalem ci gaŋ ducu otugge woko pire, kun dano giwacci, “Man aŋa?” 11Lwak gugamo ni “Man aye lanebi Yecu ma oa ki i Najaret me Galilaya.”\nYecu olonyo ot pa Lubana\n(Marako 11.15-19; Luka 19.45-48; Jon 2.13-22)\n12Yecu odonyo i ot pa Lubaŋa, ci oryemo jo ducu ma onoŋo gicato wil ki ma giwilo jami i ot pa Lubaŋa. Oryebo meja pa lulok cente, ki kom pa lucat amam. 13-Ci owaco botgi ni, “Gicoyo ni, ‘Oda gibilwoŋo ni ot me lega’; ento wun wuloko odoko boro pa luyak.”\n14Lutowaŋ ki luŋolo gubino bote i ot pa Lubaŋa ci en ocaŋogi. 15Ento i kare ma ajwagi madito pa Lubaŋa ki lupwony-cik guneno gin me aura ma en otiyo, ki litino ma daŋŋe i ot pa Lubaŋa kun giwaco ni, “Ojana, wupak Lakwar Daudi!” man omiyo kiniga omakogi matek. 16-Gupenye ni, “Iwinyo gin ma jo-nu tye ka wacone?” Yecu ogamo ni, “Awinyo. Yam pe wukwano ni,\n‘Wer ma litino lukere ki litino ma pud\ndot giwero me paki ber atika’?” 17Lacen owekogi, oa ki i gaŋ ocito i Betania ci obuto kunnu.\nYecu oceno yat oduro\n(Marako 11.12-14, 20-26)\n18Odiko ma en doŋ dok i Jerucalem, kec oneke. 19Ka oneno yat oduro mo i ŋet yo, ci oŋak i tere, pe onoŋo iye gin mo, ento onoŋo pote keken. Yecu owaco bot yat oduro-nu ni, “Pe dok ibinyako nyigi matwal.” Cutcut oduro meno otugi tal woko. 20Ka lupwonnye guneno ci guuro twatwal, kun giwacci, “Yat oduro-ni dok otugi two woko niŋniŋ?” 21-Yecu odok iye botgi ni, “Ada awaco botwu ni, ka onoŋo wutye ki niye, kun pe wukalo akala, onoŋo pe wutwero timo gin ma otimme i kom oduro-ni keken, ento kadi bed wuwac ki got man ni, ‘Mukke wek itiŋŋe ipot wa i nam’, ci bitimme bene. 22Gin ducu ma wupenyo i legawu, wubinoŋo, ka ce wutye ki niye.”\nGipenyo kit twer pa Yecu\n(Marako 11.27-33; Luka 20.1-8)\n23I kare ma Yecu odonyo i ot pa Lubaŋa, ci ajwagi madito pa Lubaŋa ki ludoŋo pa lwak gubino bote ma onoŋo en tye ka pwony, gupenye ni, “Twer mene mumiyo itimo gin magi, dok aŋa ma omiyoni twero meno?” 24Yecu ogamo doggi ni, “An bene abipenyowu ki peny acel; ka ce wudokka iye, ci doŋ abitito botwu gin mumiyo atimo gin magi. 25Batija pa Jon twerone oa ki kwene? Oa ki i polo nyo ki bot dano?” Ci gucako pyem i kingi kekengi kun giwacci, “Ka wawacci, ‘Twer man oa ki i polo’, ci en bipenyowa ni, ‘Piŋo kono onoŋo pe wuye en?’ 26Ento ka ce wawacci, ‘Oa ki bot dano’, walworo lwak; pien gin ducu giŋeyo maber ni Jon aye lanebi atika.” 27Mumiyo gudok iye bot Yecu ni, “Pe waŋeyo.” Yecu bene owaco botgi ni, “An bene pe abitito kit twer mumiyo atiyo gin magi.\nCarolok i kom awobe aryo\n28“Wutamo aŋo? Laco mo onoŋo yam tye ki awobene aryo. Oa ocito bot latin mukwoŋo, owacce ni, ‘Latinna, tin cit ka tic i poto olok.’ 29Latin-nu ogamo ni, ‘Pe abicito’, ento lacen oŋut ci ocito ka tic i poto olok. 30Laco-nu dok oa ocito bot latinne me aryo ci owacce lok ma rom ki maca; ci wode odok iye ni, ‘Ladit, abicito’; ento pe omedo ki cito. 31I kin awobe aryo-nu aŋa ma otiyo gin ma onoŋo wonne mito?” Gudokke iye ni, “Latin mukwoŋo.” Yecu owaco botgi ni, “Ada awaco botwu ni, lujog-mucoro ki mon ma malaya bikwoŋo donyo i ker pa Lubaŋa ati botwu. 32-Pien Jon yam obino botwu kun lubo yo me kit ma atir, ento wun wukwero ye en woko; ento lujogmucoro ki mon ma malaya guye en. Dok bene kadi bed wuneno gin mutimme, lacen pe wuŋut, dok pe wuye en.\n(Marako 12.1-12; Luka 20.9-19)\n33“Koŋ dok wuwiny carolok mukene. Yam tye dano mo ma opito olok i potone, ci orumo woko ducu ki cel, ka okwinyo iye bur me biyo pige, ogero iye lubele, oweko bot lupur, ci ocito woko i lobo mukene. 34Ka kare me pwono nyig olok doŋ onyiko cok, ci ocwalo luticce bot lupur ka kelo nyig olokke. 35Lupur gumako luticce, gugoyo ŋat acel, ki ŋat acel guneko woko, ki mukene gucelo woko ki got. 36En dok ocwalo lutic mukene mapol, ma gikato jo mukwoŋo ca, jo-nu bene gitimogi ki kit tim acel ma gitimo i kom lutic mukwoŋo ca. 37Lacen doŋ en ocwalo wode kikome botgi, kun waco ni, ‘Gibiworo woda.’ 38Ento ka lupur guneno wode, gucako lok kekengi ni, ‘Man aye doŋ lale lim; wubin waneke woko, wek lim ma en bileyo-ni obed mewa.’ 39Ci gumake gubole woko ki i poto olok, ka guneke woko. 40Pi meno ka won poto olok obino, bitimo lupur niŋniŋ?” 41Ci gugamo ni, “En bineko lupur woko ki kit nek marac atika, ci miyo poto olok woko bot lupur mukene ma gitwero miye nyig olok ka karene oromo.”\n42Yecu ogamo doggi ni, “Yam pe wukwano lok ma gicoyo i ginacoya ni,\nman Rwot aye ma otiyo,\nobedo botwa lok me aura’?\n43Pi meno awaco botwu ni, gibikwanyo ker pa Lubaŋa woko ki botwu, ci gimiyo bot rok ma binyako nyig ma mitte iye kikome.” 44[Dano ma bipoto i kom got man tur ŋidde woko matitino; ento ka got man opoto i kom dano mo, ci nyoto woko.] 45Ka ajwagi madito pa Lubaŋa ki Luparicayo guwinyo carolokke, ci guniaŋ ni onoŋo kara Yecu tye ka lok i komgi. 46Gutemo make, ento gulworo lwak, pien lwak onoŋo ŋeyo ni en lanebi.


Luka 2 ACO85 - I kare meno cik oa bot Cecar Augucito ni - Bible Search\nKit ma ginywalo kwede Yecu\n1I kare meno cik oa bot Cecar Augucito ni gico nyiŋ dano ducu ma i wi lobo. 2Man obedo coc mukwoŋo ma gicoyo, i kare ma Kurenio loyo lobo Ciria. 3Dano ducu gucito ka cone, ŋat acel acel i gaŋgi. 4Yucepu bene oa ki i Galilaya, ki i gaŋ me Najaret, ocito i Judaya, i gaŋ pa Daudi ma gilwoŋo Beterekem, pien en yam ŋat acel i kin likwayo pa Daudi, 5wek econe ki dakone Maliam ma onoŋo otoŋo keny i kome, ma onoŋo oyac. 6I kare ma gitye kunnu, kare me nywalle oromo. 7Onywalo latin kayone ma laco, oumo kome ki boŋo, opyele kwede i weer pa dyaŋ, pien onoŋo ot opoŋ woko pigi i ot welo.\nLukwat ki lumalaika\n8I lobo kunnu onoŋo tye iye lukwat ma gibedo i tim, kun gigwoko romigi dyewor. 9Cutcut lamalaika pa Rwot oturo ki bino, ocuŋ i kingi, deyo pa Rwot oryeny orumogi, ci lworo omakogi matek. 10Lamalaika owaco botgi ni, “Pe wulwor, pien nen, akelliwu lok maber me yomcwiny ma bibedo bot dano ducu. 11Tin i gaŋ pa Daudi ginywalo piwu lalar, en Kricito Rwot. 12Man bibedo gin ma nyuto: wubinoŋo latin ma giumo ki boŋo, ma gipyele, obuto i weer pa dyaŋ.” 13Oyotoyot lwak mony me polo onoŋo tye kacel ki lamalaika meno; ci gipako Lubaŋa kun giwaco ni,\n14“Deyo obed bot Lubaŋa malo i wi polo\nkuc obed i kin jo ma en pwoyo!”\n15Ka doŋ lamalaika oa woko ki botgi, odok i polo, ci lukwat guloko kekengi ni, “Koŋ wacitu mono wa i Beterekem, wek wacinenu gin man ma otimme, ma Rwot otittiwa pire-ni.” 16Gucito oyotoyot, gunoŋo Maliam ki Yucepu, ki latin lakere ma gipyelo i weer pa dyaŋ. 17Ka guneno, gutito bot dano lok ma yam gitito botgi i kom latin meno; 18dano ducu ma guwinyo guuro lok ma lukwat gutito botgi. 19Ento Maliam okano lok magi ducu, kun tamo ki i cwinye. 20Lukwat gudok kun gimiyo deyo bot Lubaŋa, gipake pi gin ducu ma guwinyo, dok guneno, macalo yam gitito botgi.\n21-Ka nino aboro doŋ oromo me liro latin, gicako nyiŋe Yecu, nyiŋ ma lamalaika yam ocako ka en pud peya tye i ic.\nGityero latin Yecu i ot pa Lubaŋa\n22-Ka kare doŋ oromo me lonnyegi macalo cik pa Moses tye, ci gutere i Jerucalem wek gityere bot Rwot, 23-macalo gicoyo i cik pa Rwot ni “Litino kayo ducu ma co gibilwoŋogi maleŋ bot Rwot”, 24dok wek gityer gitum, macalo gicoyo i cik pa Rwot ni, “amam aryo, nyo litino akuri aryo.”\n25Yam tye i Jerucalem dano mo ma nyiŋe Cimeon. En yam dano ma kite atir ma lworo Lubaŋa, kun kuro kare ma gibikweyo iye cwiny jo Icrael; Cwiny Maleŋ onoŋo tye kwede. 26Cwiny Maleŋ onoŋo otyeko nyuto bote ni, en pe bito ma peya oneno Kricito pa Rwot. 27En obino i ot pa Lubaŋa kun Cwiny Maleŋ aye tele. Ka lunyodo gukelo latin Yecu wek gitimme macalo kit me cik tye, 28Cimeon otiŋe i bade, opwoyo Lubaŋa kun waco ni,\n29“Koni doŋ icik laticci, Rwot,\nocit ki kuc macalo yam iciko;\n30pien waŋa doŋ oneno larri\n31ma iyubo i nyim rok ducu,\n32-me bedo ceŋ ma yabo muŋ bot Lurok,\nki deyo pa joni Icrael.”\n33Wonne ki minne guuro lok ma giwaco i kome. 34Cimeon olego gum i komgi, kun waco bot minne Maliam ni,\n“Nen, latin man giketo wek Luicrael\nmapol opoti, wek gua doki\nki me bedo lanyut ma giyeto,\n35dok bene pala lucwan bicobo cwinyi pil,\nwek tam ma i cwiny dano mapol oyabbe ka maleŋ.”\n36Yam tye lanebi mo ma dako, nyiŋe Anna, nya pa Panuel, pa jo Acer. Onoŋo doŋ oti twatwal, pien otyeko mwaka abiro bot cware cakke i kare ma en pud nyako; 37ka doŋ cware oto ori nio i mwaka pyeraboro wiye aŋwen me ditte. En yam pe a ki i ot pa Lubaŋa, obedo ka woro Lubaŋa kun ri kec dok lego dyewor ki dyeceŋ. 38En obino i cawa-nu, opwoyo Lubaŋa, otito pi latin-nu bot dano ducu ma yam kuro kare me koko jo Jerucalem.\nGudok cen i Najaret\n39-Ka lunyodone doŋ gutyeko cobo lok ducu ma tye i cik pa Rwot, ci gudok i Galilaya, i gaŋgi Najaret. 40Latin odoŋo odoko matek, kun opoŋ ki ryeko; cwiny Lubaŋa obedo yom i kome.\nLatin Yecu i ot pa Lubaŋa\n41-Lunyadone yam gicito i Jerucalem mwaka ki mwaka pi nino madit me Kato. 42Ka mwaka me ditte oromo apar wiye aryo, ci gucito kunnu macalo kit me nino madit tye. 43Ka nino madito doŋ otum, ma gidok paco, latin Yecu odoŋ woko i Jerucalem. Lunyodone onoŋo pe giŋeyo, 44ento gutamo ni en tye i kin lwak. Guwoto wot me nino acel, guyenye i kin lutugi ki i kin luwotgi; 45ka pe gunoŋe, ci gudok cen i Jerucalem ka yenye. 46Ka nino adek okato, ci gunoŋe i ot pa Lubaŋa; obedo i kin lupwony, kun winyo pwonygi, dok penyogi. 47Dano ducu ma yam guwinye guuro niaŋŋe, ki kit ma en dok kwede i peny. 48Ka lunyodone gunene, guuro; minne openye ni, “Latinna, piŋo itimowa kit man? Nen woru ki an wabedo ka yenyi kun wakumo.” 49En ogamo doggi ni, “Wuyenya piŋo? Pe wuŋeyo ni myerona me bedo i ot pa Abana?” 50Ento pe guniaŋ lok ma en oloko botgi. 51Owoto kacel kwedgi, obino Najaret, obedo kun winyogi; minne okano lok meno ducu i cwinye.\n52-Yecu odoŋo kun medde i ryeko, dok kun medde ki noŋo pwoc ki bot Lubaŋa ki bot dano bene.


Luŋolkop 13 ACO85 - Jo Icrael dok gutimo gin ma nen - Bible Search\nLuŋolkop 12 Luŋolkop 14\n1Jo Icrael dok gutimo gin ma nen marac i Waŋ Rwot, ci Rwot omiyogi i ciŋ jo Piliciti pi mwaka pyeraŋwen.\n2Yam tye laco mo i Jora ma i kaka pa jo Dan, nyiŋe Manoa. Dakone onoŋo lalur, pe tye ki latin mo. 3Lamalaika pa Rwot onen bot dako, ci owaco bote ni, “Nen, in lalur ma pe it ye ki latinni mo. Ento ibiyac, ibinywalo latin laco. 4Pi meno myero igwokke, pe imat koŋo vino nyo gin ma mero dano, dok pe icam gin mo ma keni; 5-pien, nen, ibiyac, ci ibinywalo latin ma laco. Pe lyedi bigudo wiye, pien bibedo ajula pa Lubaŋa cakke ki i kare ma ginywale, dok en bicako laro jo Icrael ki i ciŋ jo Piliciti.” 6Dako ocito otito bot cware ni, “Dano pa Lubaŋa obino bota kun waŋe nen calo waŋ lamalaika pa Lubaŋa; neno lik twatwal. Pe apenye ka ma oa iye, en pe otitta nyiŋe. 7Ento owaco bota ni, ‘Nen, ibiyac inywalo latin laco; pi meno pe imat koŋo vino nyo gin ma mero dano, pien latin-nu bibedo ajula pa Lubaŋa cakke ki i kare ma ginywale o kwede wa i nino me tone.’ ”\n8Manoa olego Rwot kun waco ni, “Ai Rwot, alegi ba, wek dano pa Lubaŋa ma ne ne icwalo-ni odwog botwa, wek opwonywa ki gin ma myero wati i kom awobi ma gibinywalo-ni.” 9Lubaŋa owinyo koko pa Manoa, ci lamalaika pa Lubaŋa obino bot dako doki ma en obedo i poto; ento cware Manoa onoŋo pe tye kacel kwede. 10Dako oriŋo oyotoyot, otito bot cware ni, “Dano ma nene onen bota i kare ca dok onen bota kombeddi.” 11Manoa oa ocito kun lubo kor dakone. Ka obino bot dano-nu, ci owacce ni, “In aye i dano ma yam oloko ki dakoni?” Ogamo ni, “An.” 12Ci Manoa owacci, “Ka lokki doŋ ocobbe kakare, kit kwo pa awobi-ni bibedo niŋniŋ, dok en bitiyo kit gin aŋo?” 13Lamalaika pa Rwot owaco bot Manoa ni, “Gin ducu ma doŋ awaco bot dako en ogwoki. 14Pe ocam gin mo ma oa i kom olok, pe omat koŋo vino nyo gin ma mero dano, pe ocam gin mo ma keni; ento olub gin ducu ma yam acike iye.”\n15Manoa owaco bot lamalaika pa Rwot ni, “Wek koŋ wagali man ok ba, pi yubo latin dyel mo piri.” 16Ento lamalaika pa Rwot owaco bot Manoa ni, “Kadi bed igala, pe abicamo camwu. Ento ka ibiyubo gitum awaŋa, ci doŋ itum bot Rwot.” Onoŋo Manoa pe ŋeyo ni en lamalaika pa Rwot. 17Ci Manoa openyo Lamalaika pa Rwot ni, “Nyiŋi aŋa, wek ka lokki ocobbe kakare wamiyi deyo?” 18-Lamalaika pa Rwot owacce ni, “Piŋo ipenyo nyiŋa, kun nyiŋa obedo me aura twatwal?” 19Manoa otero latin dyel kacel ki gityer me moko kwon, ci otyero i kom pata got bot Rwot ma ticce me aura-ni. 20Ka leb mac olyel ocito malo tuŋ polo ki i wi keno tyer, ci lamalaika pa Rwot oito malo i leb mac me keno tyer-ri kun Manoa ki dakone gineno; ci gupoto piny aryeba ic.\n21Lamalaika pa Rwot pe dok onen bot Manoa ki dakone tyen mukene, mumi yo Manoa oniaŋ ni en lamalaika pa Rwot. 22Ci Manoa owaco bot dakone ni, “Wan wabito ada, pien waneno Lubaŋa.” 23Ento dakone ogamo doge ni, “Ka onoŋo Rwot oyubbe me nekowa, kono pe ogamo gitum awaŋa ki gityer me moko kwoŋ ki i ciŋwa, dok kono pe onyuto botwa lok magi ducu, kadi tuco lok macalo magi.” 24Ka dako onywalo wode, ci ocako nyiŋe Samson. Ci awobi-nu odoŋo kun Rwot miye gum. 25Cwiny pa Rwot ocako tic i kome i Gony pa Dan ma i kin Jora ki Ecitaol.


Nwoyo Cik 5 ACO85 - Moses olwoŋo jo Icrael ducu ci - Bible Search\nNwoyo Cik 4 Nwoyo Cik 6\nNwoyo Cik 5\n1Moses olwoŋo jo Icrael ducu ci owaco botgi ni, “Wun jo Icrael, wuwiny cik ducu ki gin ma giŋolo ma aloko tin ma wuwinyo ki itwu; myero wupwonygi dok wugwokke wek wulubgi. 2Yam Rwot Lubaŋawa oketo gicikke kwedwa i Koreb. 3Rwot yam pe oketo gicikke man ki kwarowa, ento ocikke kwedwa wan jo ducu ma watye kany tin makwo-ni. 4Rwot yam oloko kwedwu waŋ ki waŋ i te got ki i dye mac, 5ma kun an acuŋ i kin Rwot ki wun i kare meno kun atito botwu lok pa Rwot; pien yam wubedo ka lworo mac, ci pe wumedo ki ito malo wa i wi got. En yam owaco ni,\n6“ ‘An a Rwot Lubaŋani ma yam akwanyi woko ki i lobo Ejipt, i ot me opii.\n7“ ‘Pe ibed ki lubaŋa mukene, kono an kena.\n8-“ ‘Pe iti cal apayani mo, nyo cal gin mo ma tye malo i polo, nyo gin ma tye piny i wi lobo, nyo gin ma tye i pii ma i te lobo. 9-Pe iryebbe piny i nyimgi, pe iworgi; pien an aye a Rwot Lubaŋani, an Lubaŋa ma lanyeko, Aketo can i kom likwayo pi bal pa kwarogi nio i yalwak me adek ki me aŋwen pa jo ma kwera, 10ento anyuto mar ma pe lokke i kom jo alip ki alip ma gimara, ma gimako cikka.\n11-“ ‘Pe ilwoŋ nyiŋ Rwot Lubaŋani me nono; pien Rwot bimiyo kop loyo dano ma lwoŋo nyiŋe me noŋo.\n12-“ ‘Gwok nino me cabit, ikwer obed maleŋ, kit ma yam Rwot Lubaŋani ociki. 13-Ibitic matek pi nino abicel, kun itiyo iye ticci ducu; 14ento nino me abirone en aye cabit pa Rwot Lubaŋani. I nino meno pe igud iye tic mo, in kikomi, nyo wodi, nyo nyari, kadi opiini nyo aŋecani, kadi twonni nyo kanani nyo dyaŋŋi mo ducu, kadi labedo ma bedo i gaŋwu, wek opiini ki aŋecani guywe macalo in. 15Myero ipo ni, yam in ibedo opii i lobo Ejipt, ci Rwot Lubaani okwanyi woko ki kunnu ki twero me bade ki ciŋe ma oryeyo; mumiyo Rwot Lubaŋani ociki ni igwok nino me cabit.\n16-“ ‘Wor woru ki meni, macalo Rwot Lubaŋani ociki, wek iri i lobo, dok wek ibed ma nyimi leŋ, i lobo ma Rwot Lubaŋani bimiyo boti.\n17-“ ‘Pe ineki.\n18-“ ‘Pe itim abor.\n19-“ ‘Pe ikwal gin mo.\n20-“ ‘Pe ibed caden me goba i kom lawoti.\n21-“ ‘Cwinyi pe opukke i kom dako pa lawoti, pe ipar ot pa lawoti, kadi potone, nyo opiine, nyo aŋecane, nyo twonne, nyo kanane nyo kadi gin mo ma lawoti tye kwede.’\n22-“Rwot yam oloko lok man bot jowu mucokke ducu kun loko ki dwan maloŋo ki i dye mac ki pol ki colpiny ma ocido licuc; pe dok omedo iye lok mukene. Yam en ocoyo lok man ducu i kom kidi aryo ma apada, omiyogi bota.\nLworo pa lwak\n23“Ka yam wuwinyo dwan man ma a ki i dye colpiny, kun got tye ka waŋ ki mac, wubino bota cok, ludito wi kakawu ducu, ki ludoŋo mewu. 24Ci wuwacci, ‘Nen, Rwot Lubaŋawa doŋ onyutowa deyone ki ditte, dok watyeko winyo dwane bene ka katti ki i dye mac; doŋ tin waneno ka Lubaŋa loko ki dano ci dano pud kwo. 25Doŋ piŋo myero wato kombeddi? Pien mac man madit bityekowa woko; ka pud wamedde dok ka winyo dwan Rwot Lubaŋawa ma loko kwedwa-ni, ci wabito woko. 26Aŋa ma i kin jo ducu ma gitye ki kom ma yam koŋ owinyo dwan Lubaŋa makwo ma loko ki i dye mac, kit ma wan wawinyo-ni, ci pud gubedo makwo? 27In inyik cok, iwiny lok ducu ma Rwot Lubaŋawa biloko, ci itit botwa lok ducu ma Rwot Lubaŋawa biloko boti; wan wabiwinyo ci walubo.’\n28“Rwot yam owinyo lokwu ma wuloko bota-ni; ci Rwot owacca ni, ‘Atyeko winyo lok pa jo man ma guloko bota; lok ma guwaco ducu guloko maber. 29Kono yam gibedo jwijwi ki cwiny macalo meno, me lwora ki me gwoko cikka ducu, wek nyimgi obed leŋ kacel ki pa litinogi matwal, kono ber! 30Cit iwac botgi ni, “Doŋ wudok i kemawu.” 31Ento in icuŋ cok ka ŋeta kany, ci abititti lok ducu ma aciko, ki lwak cik ki gin ma aŋolo ducu ma ibipwonyogi kwede, wek gulubgi i lobo ma atye ka miyogi me bedo megi.’ 32Doŋ wun wugwokke wek wulub gin ma Rwot Lubaŋawu ocikowu kwede; pe wuŋak wudok yo tuŋ acuc nyo tuŋ acam. 33Wuwot kun wulubo yo ducu ma yam Rwot Lubaŋawu ocikowu kwede, wek wubed makwo, wek yo nyimwu obed leŋ, wek wuri pi kare malac i lobo ma wubicamo doko mewu.


Ruth 2 ACO85 - Naomi con tye ki wat ma ladoggola pa - Bible Search\nRuth obeko cam i poto pa Boaj\n1Naomi con tye ki wat ma ladoggola pa cware, dano ma lalonyo ma i doggola pa Elimelek, ma nyiŋe Boaj. 2-Ruth ma anyira Moab owaco ki Naomi ni, “Wek acit i poto acibek wit cayiri ki i kor dano mo ma biparo pira.” Ci en owaco ni, “Cit, nyara.” 3Ocito i poto ka beko kor lukac, ci ocob i kom poto pa Boaj ma ladoggola pa Elimelek. 4Ci nen, Boaj oa ki i Beterekem, obino owaco ki lukac ni, “Rwot obed kwedwu.” Gudok iye ni, “Rwot omiyi gum.” 5Boaj dok openyo latic ma loyo lukac ni, “Man nya pa aŋa?” 6Ci latic ma loyo lukac ogamo ni, “Man nya jo Moab, ma yam odwogo ki Naomi ki i lobo Moab. 7Ci en openya ni, ‘Alegi, wek abek korgi, kun abeko ki i kin larita ma i kor lukac.’ Kit meno en obino kun tiyo medde kwede nia wa odiko con nio wa onyoo, kun pe ywe kadi matidi mo.”\n8Ci Boaj owaco ki Ruth ni, “Koŋ iwiny, nyara, pe doŋ icit ibed i poto mukene, nyo pe iwek poto man, ento bed cocok ki anyirana. 9Ket waŋi i kom poto ma gitye ka kayo-ni, bed ka lu bo korgi. Doŋ atyeko ciko awobe ni pe gugud komi. Dok ka orwo pii neki, ci cit ka ma agulu pii tye iye, icimat pii ma awobe gutwomo-ni.” 10Ruth oguŋo oryebbe piny, owacce ni, “Piŋo luguma okaya i nyimi, omiyo iparo pira ma an larok ata-ni?” 11Ento Boaj ogamo ni, “Gin ducu ma ibedo ka tiyone pi daani nia ma cwari oto ca gibedo ka titta ducu kikore, ki kit ma iweko kwede woru ki meni ki lobo tinoni pi bino i rok ma yam pe iŋeyo. 12Rwot myero oculli gin ma doŋ itiyo maber-ri! Rwot ma en Lubaŋa pa Icrael ka ma iriŋo ilaro i te bwome-ni, omiyi mot muromo maber!” 13Ruth ogamo ni, “Rwoda, in kica omaki i koma, pien doŋ ityeko kweyo cwinya woko pi lok ki aŋecani lok me kica, kadi bed an pe a ŋat acel i kom lwak aŋecani.”\n14I kare me cam Boaj dok owacce ni, “Bin kany, wek icam kwon mo, igwe ki koŋo vino,” Kit meno Ruth ocako nywako bedo ki lukac, ci Boaj omiye cayiri ma gicelo acela. En ocamo nio ka oyeŋ, ci oweko mogo odoŋ. 15Ka en oa malo ka beko cam, Boaj ociko awobe kun waco ni, “Wuwek en obeki wa i kin larita, pe wule wiye. 16Dok bene wuwot wi te mogo wo ko ki i kom larita, ci wuwek en obeki, kun pe wucoko wiye.”\n17Kit meno en obeko cam i poto nio wa otyeno, ci odino bel cayiri ma obeko-ni woko; omito romo debe aryo. 18Ci otiŋo ocito kwede i gaŋ, onyuto bot daane gin ma ebeko; dok ocako kelo cam ma odoŋ ma onoŋo en doŋ oyeŋ, omiyo ki daane. 19Ci daane openye ni. “Tin ibeko kwene? Itiyo kwene? Gum obed i kom ŋat ma oparo piri-ni.” En otito ki daane ŋat ma etiyo bote-ni kun wacci, “Nyiŋ dano ma tin atiyo bote-ni aye Boaj.” 20-Ci Naomi owaco ki ci-wode ni, “Myero Rwot omiye gum, Rwot ma kicane peya otenyo jo makwo ki jo muto-ni.” Dok Naomi owacce ni, “Dano meno aye omegiwa macok ma romo laki.” 21Ci Ruth ma anyira Moab owacci, “Medo ki meno, dok owacca bene ni, ‘In ibinywako bedo ki luticca nio ka gutyeko kayo kacca ducu.’ ” 22Ci Naomi owaco ki ci-wode Ruth ni, “Man ber, nyara, ka ibecito kacel ki anyirane, wek pe jo gubed ka gudo komi i poto mukene.” 23Kit meno en obedo ki anyira pa Boaj kun beko cam nio ka kayo bel cayiri ki ŋano otum, kun obedo kacel ki daane.


Nia 8 ACO85 - Rwot dok owaco bot Moses ni, “Cit idony - Bible Search\nNia 7 Nia 9\n1Rwot dok owaco bot Moses ni, “Cit idony bot Parao, ci iwacce ni Rwot owaco kuman ni, ‘Wek jona guciti wek guti bota. 2Ento ka ikwero wekogi ni guciti, ci nen, abicoro gemo ogwal i loboni ducu. 3Ogwal bicorre limuk i kulu Nail ma gibibino wa i odi bene ki i kicikani, ki i wi kitandani ki i odi pa luticci, ki pa lwakki, ki i keno tedoni, ki otako lanywaŋ mokoni. 4Ogwal bipye wa i komi ki i kom lwakki ki i kom luticci ducu.’” 5Rwot dok owaco bot Moses ni, “Wac bot Aron ni, ‘Doŋ irye ciŋi ki odooni i wi kulu ducu, i wi kulu akwinya, ki i wi kut, wek ogwal ocorre i lobo Ejipt!’” 6Aron oryeyo ciŋe i wi pii ducu ma i Ejipt. Ogwal obino ci oumo wi lobo Ejipt woko. 7Ento lutyet bene gutimo ma rom meno ki ryekogi, ci gukelo lwak ogwal bene i lobo Ejipt.\n8Lacen Parao olwoŋo Moses ki Aron, owacci, “Leg Rwot wek okwany ogwal woko ki i koma ki i kom lwakka; ci abiweko dano gicito ka tyero gitum bot Rwot.” 9Moses owaco bot Parao ni, “Ber in aye icika kare ma aleg iye piri, pi luticci ki pi lwakki, wek ogwal oto otum woko i komi ki i odini, wek odon ma i kulu Nail keken.” 10Ci ogamo ni, “Diki adika-ni.” Moses owacci, “Obed kit macalo iwaco-ni, wek in iŋe ni pe tye ŋatti mo macalo Rwot Lubaŋawa-ni. 11Ogwal bia woko ki boti, ki i odini, ki i kom luticci ki lwakki; gibiweko ma i kulu Nail keken.” 12Ci Moses ki Aron gukato woko ki bot Parao. Moses okok pi ogwal bot Rwot, kit macalo onoŋo oye ki bot Parao. 13Rwot otiyo kit ma Moses owaco-ni; ogwal ocako to woko Ki i odi i dyekal ki i potti ducu. 14Gucoko gugurogi lipim, lobo okwok woko maŋwe. 15Ento ka Parao oneno yamo dok okuto kore, ci cwinye odoko nwaŋ pe dok owinyogi, kit ma Rwot owacom.\nGemo me nyoggi\n16Rwot dok owaco bot Moses ni, “Wac bot Aron ni, ‘Tin odooni malo ci igo ki apwa ma i lobo wek odok nyoggi ma biromo i lobo Ejipt ducu.’ ” 17Ci gitimo kit meno; Aron otiŋo ciŋe malo ki odoone, ci ogoyo ki apwa ma i lobo, ci nyoggi obino i kom dano ki lee ducu. 18Lutyet gutemo ki ryekogi wek nyoggi obin, ento pe gutwero. Pienno nyoggi oromo kom dano ki lee ducu. 19-Ci guwaco bot Parao ni, “Man lwet cin Lubaŋa.” Ento cwiny Parao obedo nwaŋ, pe omedo ki winyogi, kit ma Rwot owaco-ni.\nGemo me lwaŋo\n20Rwot dok owaco bot Moses ni, “A malo odiko con, icikur Parao, macalo en cito i dog kulu-ni, ci iwacce ni, ‘Rwot owaco kuman ni, Wek jona guciti, wek guti bota. 21Ento ka pe iweko jona gucito, ci nen, abicoro lwaŋo limuk i komi ki i kom luticci ki i kom lwakki, ki i odini; i odi pa jo Ejipt ducu lwaŋo bicore iye limuk, wa i kom lobo ma gucuŋ iye. 22Ento i nino meno abipoko lobo Gocen pat, en aye kabedo pa jona, wek pe lwaŋo ocorre iye limuk; wek wuŋe ni, an a Rwot ma atye i dye lobo. 23Kit meno abipoko kin jona ki joni. Lanyut man bitimme diki.’” 24Ci Rwot otiyo kit meno; omiyo lwak lwaŋo ocorre limuk i ot pa Parao ki i odi pa luticce; i lobo Ejipt ducu lwaŋo obalo lobo woko.\n25Lacen Parao olwoŋo Moses ki Aron, owacci, “Wucit, wutyer gitum bot Lubaŋawu i lobowa-ni.” 26Ento Moses ogamo ni, “Pe watwero timone kit meno; pien wabityero gitum bot Lubaŋawa ma bedo me kwer bot Luejipt. Ka watyero gitum ma obedo me kwer bot Luejipt ma kun gineno ki waŋgi, pe gibicelowa ki got-ti? 27Wan myero wawot i tim wot me nino adek pi tyero gitum bot Rwot Lubaŋawa kit macalo en aye bicikowa kwede.” 28Omiyo Parao ogamo ni, “Abiwekowu wucito ka tyero gitum bot Lubaŋawu i tim; ento pe wubiwot ka mabor. Wuleg pira aye.” 29Ka Moses owaco ni, “Nen, akato woko ki boti, ci abilego Rwot wek lwak lwaŋo oa woko ki i komi, Parao, ki i kom luticci, ki i kom lwakki diki; ento, ladit, pe dok ibwolwa pi kwero ye lwak cito ka tyero gitum bot Rwot.” 30Kit meno Moses okato woko ki bot Parao, ci olego Rwot. 31Rwot otiyo kit ma Moses olego-ni, ci okwanyo lwak lwaŋo woko kii kom Parao, ki i kom luticce, ki i kom lwakke, pe acel mo odoŋ. 32Ento cwiny Parao odoko nwaŋ tyen man bene, pe oweko lwak gucito.


1 Jo Korint 8 ACO85 - Lok ma dok i kom cam ma gityero - Bible Search\n1 Jo Korint 7 1 Jo Korint 9\n1 Jo Korint 8\nCam ma gityero bot jogi\n1Lok ma dok i kom cam ma gityero bot jogi. Waŋeyo ni, “wan ducu watye ki ŋec.” Kit ŋec meno miyo dano giwakke awaka, ento mar medo tek bot dano. 2Dano ma tamo kekene ni eŋeyo gin mo, noŋo pe ŋeyo gin mo kit ma onoŋo myero eŋe kwede. 3Ento ka ŋat mo maro Lubaŋa, ci Lubaŋa bene ŋeye.\n4Doŋ lok ma dok i kom cam ma gityero bot jogi; waŋeyo ni, “jok pe gin mo i lobo,” dok ni, “Lubaŋa mo mukene pe, kono en Lubaŋa acel-li keken.” 5Kadi bed tye gin mogo ma gilwoŋo ni lubaŋa i polo nyo i lobo, kit macalo tye lwak lubaŋa ki lwak rwodi mapol mapatpat-ti, 6ento ki tuŋ botwa Lubaŋa tye acel, en Lubaŋa Won, ma jami ducu a ki bote, ma wan wabedo tye pire; dok bene tye Rwot acel keken, Yecu Kricito, ma miyo jami ducu bedo tye, wan bene wabedo tye pire.\n7Kadi bed kumeno, jo mapol pe gitye ki ŋec macalo meno. Jo mogo doŋ guŋiyo woko i woro jogi nio wa ceŋ tin; gicamo cam ma kun noŋo pud gitamo ni, “Man adada gin ma gityero bot jok,” miyo tam ma tye i igi ma nyuto botgi balgi balle woko. 8Cam pe bimiyo Lubaŋa pwoyowa; pe wabibedo marac ka pe wacamo cam, pe bene wabibedo maber ka wacamo. 9Ento wugwokke, wek twero ma wutye kwede pe odok gin mo ma miyo dano magoro poto i bal. 10Pien ka dano mo ma tam ma i iye ma nyutte balle pud goro oneno ni ma itye ki ŋec ibedo ka cam i ot jok, pe bimedo tekcwiny bote me camo riŋo ma gityero bot jogi? 11Kono en dano ma niye mere goro-ni obedo omeru ma yam Kricito oto pire, en bito pi ŋecci! 12Doŋ ka wubalo kit man bot utmegiwu ma niyegi goro, ka dok wubalo tamgi ma nyuto botgi balgi ma pud goro, noŋo wubalo i kom Kricito. 13Pi meno, ka cam aye miyo omera poto i bal, pe doŋ abicamo riŋo matwal, wek pe ami omera opot i bal.


Mutoka ma Lakub Dwan Tye i Wiye Dano Milion Mapol Gingeyo I Brazil\nKWAN I LEB Acholi Albanian Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Australian Sign Language Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bashkir Batak (Karo) Batak (Toba) Bengali Bicol Bulgarian Catalan Cebuano Chichewa Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chiyao Chuvash Croatian Czech Danish Dutch English (Leb Muno) Estonian Fijian Finnish French Georgian German Grik Guarani Gujarati Gun Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hmong (White) Hungarian Ibanag Ibru Icelandic Iloko Indonesian Italian Japanese Javanese Kabiye Kannada Kikamba Kikuyu Kinyarwanda Kirghiz Kiribati Kirundi Korean Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Latvian Lithuanian Luganda Luo Macedonian Macua Malagasy Malay Malayalam Marathi Maya Mongolian Moore Ndau Ndebele (Zimbabwe) Nepali Nias Norwegian Nyungwe Oromo Ossetian Pangasinan Papiamento (Aruba) Papiamento (Curaçao) Persian Polish Portuguese Punjabi Quechua (Bolivia) Romanian Runyankore Russian Samoan Sango Sena Serbian Serbian (Roman) Shona Sidama Sinhala Slovak Slovenian Solomon Islands Pidgin Spanish Sranantongo Swahili Swedish Tagalog Tajiki Tamil Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tok Pisin Tshwa Turkish Turkmen Tuvaluan Tzotzil Ukrainian Urdu Uzbek Vietnamese Waray-Waray Wolaita Zande Zapotec (Isthmus)\nREKODWA MA KIGWOKO\nMutoka ki Lakub Dwan Dano Milion Mapol Gingeyo\nMapol Gingeyo “Tye mutoka acel keken ma tye ki lukub dwan ma kitiyo kwede pi tiyo tic pa Lubanga i lobo Brazil, dok mutoka meno ngene bot dano milion mapol macalo ‘the Watch Tower sound car.’”—Nathaniel A. Yuille, i 1938.\nTIC me Ker-ri obedo ka medde motmot adada i lobo Brazil i acakki me 1930 ki wiye. Ento i 1935, lupainia aryo ma nyinggi Nathaniel ki Maud Yuille gucoyo waraga bot Joseph F. Rutherford, ma onongo tye ka telo wi tic me tito kwena i kare meno. Jo magi gumine me tic dok bene gucoyo waraga ni gibibedo ki “yomcwiny me wot ka mo keken ma kicwalogi iye.”\nNathaniel, ma onongo obedo fundi [engineer] ma dong oweko ticce woko ni, onongo tye ki mwaka 62. En onongo obedo service director i kacokke me San Francisco, California, i U.S.A. Ki kunu en obedo ka telo yub me tito kwena dok otiyo ki mutoka ma tye ki lakub dwan i wiye-ni i tito kwena maber. Jami mutimme i kwone kacel ki cwiny me jalle ken obedo mot bote i tiyo ticce manyen macalo branch servant, i wang tic malac ka ma dano giloko iye leb mapol mapatpat.—Brazil.\nNathaniel gin ki Maud guo i lobo Brazil, kacel ki painia mukene ma gonyo leb ma nyinge Antonio P. Andrade i 1936. Guwoto ki jami mogo ma onongo pigi tego adada—gramofon ma romo 35 ki mutoka mo ma tye ki lakub dwan i wiye. Brazil ma obedo lobo ma lacce tye namba abic ki i wi lobo lung, onongo tye ki lutit kwena me Ker ma romo 60 keken! Ento, jami magi gukonyo itito kwena wek oo bot dano milion mapol i nge mwaki manok keken.\nI nge dwe acel ma Yuille guo kwede, jang gang kal oketo yub me bedo ki gure madit mukwongo i lobo Brazil, i boma me São Paulo. Maud ma onongo obedo ladwo mutoka ma tye ki lakub dwan i wiye-ni, ocako tito pi gure man kacel ki miyo pwony pi lwak, mumiyo dano ma romo 110 kulu gubedo tye iye! Yub me gure man otugo miti pa lutit kwena me medo ticgi me pwony. Gupwonyo kit me tito kwena kun gitiyo ki bukkewa kacel ki kad me miyo caden, ki dong gramofon ma onongo kimako dwan iye i leb munu, German, Hungarian, Polish, Spanish ki dong lacen i Portuguese.\nMutoka ma lakub dwan tye i wiye-ni oo bot dano milion mapol i lobo Brazil ki lok me kwena maber-ri\nGure madit man obedo i kabedo adek mapatpat i São Paulo, Rio de Janeiro ki dong i Curitiba i 1937, man ocuko cwiny lutit kwena me tic ki mit kom. Mutoka ma tye ki lakub dwan i wiye-ni bene obedo ka ngwec kacel ki jo ma onongo gubino i gure madit-ti, i kare ma gitye ka tito kwena i ot ki ot. Latin mo matidi ma nyinge José Maglovsky , lacen ocoyo ni: “Onongo waryeyo bukkewa ma jenge i Baibul i wi meja ka ma nen, ci ka kitye ka tuko lok ma kimako ki lakub dwan-ni, waloko bene ki dano ma gubino ki i ganggi ka neno ngo ma tye ka timme.”\nOnongo kibatija dano i nam, ka ma jo ma gibino ka kwang bene gioyo iye ceng. Mutoka ma tye ki lakub dwan i wiye-ni pud dong okonyo me tito kwena ya! I kare ma Omego Rutherford tye ka miyo pwony me batija, lukub dwan-ni oweko owinnye malongo adada, ci jo ma onongo gimito niang gin ma tye ka timme gurumo mutoka dyere, kun giwinyo ka kigonyo pwonnye i leb Portuguese. I ngeye, jo ma gubinongo batija gunywako i wero wer me Ker ki cwinygi ducu, kun gilubo wer ma onongo kimako i leb Polish ma tye ka kati ki i lakub dwan-ni. Omege kacel ki lumege bene guribo dwangi i wero wer i leb mapatpat. “Meno opoyo wiwa i kom kit ma i kare me Pentekote ngat acel acel oniang kwede i leb ma mege.” Ripot ma tye i Yearbook me 1938.\nI nge gure madit magi, i Ceng Cabit ducu, kadi bed kot tye ka cwe nyo ceng tye ka ryeny malyet, pwony me Baibul ma ki mako i dwan keken onongo kituku ka ma dano gure iye, i gangigi, ka ma Cuma (factory) mapatpat gitye iye i dye boma me São Paulo ki dong i kabedo macok kwede. Ki tiyo ki mutoka man ma tye ki lakub dwan i wiye-ni me tito pi yub ma bedo dwe ki dwe bot ludobo ma romo 3,000 ka ma onongo kigwokogi iye ma tye mairo 60 kulu tung kumalo me São Paulo. I nge kare mo, kicako kacokke mo ma odongo oyotoyot adada. Kadi bed ni onongo gitye ki peko malit adada, lutit kwena magi gunongo twero me limo kagwoko ludobo mukene wek gitit botgi kwena me Baibul ma kweyo cwinygi.\nKwena me Ker ma kimako i leb Portuguese ki cwalo i agikki me 1938. I nino me All Souls’ Day, mutoka man ma tye ki lakub dwan i wiye-ni, obedo ka ngwec i limu mapatpat kun tuku pwony ma kimako ma wi lokgi tye ni “Jo Muto Gitye Kwene?,” “Jehovah” ki “Lonyo,” kwena man oo bot lukumu makato 40,0000 kulu!\nLutela dini ma onongo cwinygi kec adada-ni gubedo ka kwero pwony man me Baibul ma onongo kitye ka tito atyer-ni kun gidiyo luloc me tedero me gengo mutoka man woko. Lamego Yuille wiye opo i kom nino mo acel ma padi mo opiyo nyo ocupo dano mapol ni myero gurum mutoka ma tye ki lakub dwan i wiye-ni i dyere. Ento cutcut meya ki ludito abili guo ci bene guwinyo pwony ducu naka i agikkine. Meya ogamo bukkewa ma jenge i Baibul ci odok kwede. Jemo mo obedo pe i nino meno. Kadi bed ni aunauna onongo tye magwar, Yearbook me 1940 ocoyo ni, lutit kwena me Brazil gutito ni meno 1939 “pud dong obedo mwaka maber loyo me tic pi Lubanga kun watito pi nyinge.”\nBino pa “mutoka man ma tye ki lakub dwan i wiye-ni,” pud dong okelo alokaloka madit adada i tic me tito kwena i Brazil. Pire onongo tek mada i tito kwena me Ker-ri wek oo bot dano milion mapol. Kadi bed ni meno kicato mutoka man i 1941, ento Lucaden pa Jehovah mapol pud gitye ka medde ki tito kwena maber bot jo ma gimwol i kabedo mapatpat i lobo Brazil.—Rekodwa ma kigwoko i Brazil.


Matayo 12 ACO85 - I kare meno Yecu owoto kun ŋolo ki i - Bible Search\n(Marako 2.23-28; Luka 6.1-5)\n1-I kare meno Yecu owoto kun ŋolo ki i poto bel i ceŋ cabit. Onoŋo kec neko lupwonnyene, ci gucako rito wit bel gumwodo. 2Ento ka Luparicayo guneno, ci guwaco bot Yecu ni, “Nen, lupwonnyeni gitiyo gin ma cik ogeŋo ni pe giti i ceŋ cabit.” 3-Yecu odok iye botgi ni, “Wun pe wukwano gin ma Daudi otiyo, i kare ma onoŋo kec oneke, en kacel ki jo ma onoŋo gitye kwede? 4-Kit ma en odonyo kwede i ot pa Lubaŋa, ci ocamo mugati ma giketo i nyim Lubaŋa, ma yam cik ogeŋo ni en pe ocam, kadi ki jo ma onoŋo gitye kacel kwede, ento kono ajwagi pa Lubaŋa keken?. 5-Dok bene pe wukwano i cik ni i ceŋ cabit ajwagi ma i ot pa Lubaŋa gipyedo ceŋ cabit, ento gipe ki bal? 6Atittiwu ni gin madit makato ot pa Lubaŋa tye kany. 7-Ka ce onoŋo wuŋeyo tyen lok man ni, ‘Amito kica, pe lee me gitum’, onoŋo myero pe wuŋol kop olo jo ma pe ki bal. 8Pien Wod pa dano aye Rwot me cabit.”\nDano ma bade otal\n(Marako 3.1-6; Luka 6.6-11)\n9Yecu oa ki kunnu ocito odonyo i kacokke. 10Nen, onoŋo yam tye kunnu dano mo ma bade otal. Ci gupenye ni, “Cik ye ni gicaŋ dano i ceŋ cabit?” Gupenye kit meno pien onoŋo gimito ni gidote. 11-Yecu openyogi ni, “Aŋa i kinwu ma ka tye ki romo acel ce romo meno opoto i bur i ceŋ cabit, en pe bimako ywayo kelo woko ka maleŋ? 12Dano pe pire tek twatwal kato pi romo? Pi meno cik ye ni myero gitim gin maber i ceŋ cabit.” 13Ci owaco bot dano-nu ni, “Rye badi.” Dano-nu oryeyo bade, ci bade ocaŋ woko maber odoko calo mukene-ni. 14Ento Luparicayo gukato woko ci guporo lok i kom Yecu, kit macalo myero gineke kwede.\nLatic ma giyero\n15Ka Yecu oŋeyo lok man, oa woko ki kunnu. Jo mapol gulube, ci en bene ocaŋogi woko ducu, 16ocikogi ni pe myero gumi pire oŋene. 17Man otimme wek lok ma yam lanebi Icaya oloko ocobbe kakare, ni,\n18-“Nen, laticca ma ayero\nma amaro, ma cwinya yom i\nAbiketo Cwiny Maleŋ i kome,\nen bituco ŋolo kop atir bot\nLurok. 19Pe bida, pe bene bidaŋe matek,\nŋat mo pe biwinyo dwane i\nwaŋayo; 20pe bituro lagada ma okak,\ndok pe bineko mac tara ma lyel\nnio waŋ ma en omiyo ŋolo kop\natir oloyo loc; 21ento Lurok bigeno gin maber\n(Marako 3.20-30; Luka 11.14-23)\n22Ci gikelo bote latowaŋ mo ma tye ki cen marac, ma pe loko, ci Yecu ocaŋe. Cutcut ladogeoto otugi lok dok oneno piny bene. 23Jo ducu ma onoŋo gitye kenyo guuro matek kun giwaco ni, “Man twero bedo Lakwar Daudi?” 24-Ento Luparicayo guwinyo ci guwacci, “Dano-ni ryemo cen pi twero pa beeljebul, ma en aye ladit pa cen.” 25Ka Yecu oŋeyo tamgi, ci owaco botgi ni. “Ka ker iye opokke aryo, ker meno lobone balle woko, ki gaŋ bene nyo ot ka opokke iye aryo pe twero cuŋ. 26Ka ce Catan ryemo Catan, noŋo opokke i dul aryo i kome kekene; ci kerre doŋ bicuŋ niŋniŋ? 27Ka an aryemo cen pi twero pa Beeljebul, ci litinowu kono giryemo cen pi twero pa aŋa? Pi meno gin aye gibibedo luŋolkopwu. 28Ento ka ce an aryemo cen pi twero pa Cwiny pa Lubaŋa, ci doŋ nen ni ker pa Lubaŋa doŋ obino woko botwu. 29Dano mo twero donyo i ot pa ŋat ma kome tek niŋniŋ, ci cako yako jamine ducu, nio ka en otweyo laco meno ma kome tek-ki woko? Ka lacen doŋ cako yako ode. 30-Ŋat ma pe tuŋ bota, meno noŋo en lakworra, dok ŋat ma pe nywako coko kweda, keto mere aketa. 31Pi meno awacciwu ni, bal ducu ma dano timo, ki lok ducu ma giyeto kwede Lubaŋa, gibiwekone woko, ento bal me yet ma giyeto ki Cwiny Maleŋ pe gibiwekone matwal. 32-Dok dano ma loko lok marac i kom Wod pa dano gibiweko balle; ento ŋat ma loko lok marac i kom Cwiny Maleŋ pe gibiweko balle, kadi i kare man nyo i kare ma bino anyim.\nGiŋeyo yat pi nyige\n33-“Myero wuŋe ni yat maber nyak nyige mabeco, ki yat marac nyak nyige maraco; pien yat giŋeyo i kom nyige. 34-Wun litino ororo, wutwero loko lok maber niŋniŋ, ma kun wun jo maraco? Pien lok ma ogurre i cwiny dano, en aye dog bene loko. 35Dano maber kwanyo gin maber ki i kin jamine mabeco ma en okano, dano marac kwanyo gin marac ki i gin maraco ma en okano. 36Atittiwu ni, lok ducu me carocaro ma dano giwaco ma pe gigwokke iye-ni, gibipidogi pire i nino me ŋolo kop; 37pien lok pa iloko aye bimiyo iloyo kop, ki dok bene lok ma iloko aye bimiyo giŋolo kop loyi.”\n(Marako 8.11-12; Luka 11.29-32)\n38-Jo mogo i kin lupwony-cik ki Luparicayo guwaco bot Yecu ni, “Lapwony, wamito neno lanyut mo ma a ki boti.” 39-Ento Yecu odok iye owaco botgi ni, “Yalwak pa jo maraco ki lutim abor giyenyo lanyut, ento pe gibimiyo botgi lanyut mo kono lanyut pa lanebi Yona keken. 40-Pien kit macalo Yona yam otyeko nino adek, dyeceŋ ki dyewor, i i rec, kit meno Wod pa dano bene bityeko nino adek, dyeceŋ ki dyewor i cwiny lobo. 41Jo Nineve bicuŋ kacel ki yalwak me kare man, i kare me ŋolo kop, ci miyo kop loyogi; pien gin yam guŋut pi lok ma Yona onoŋo otito ento nen, gin madit makato Yona tye kany. 42-Kabaka ma dako ma tye yo tuŋ acuc bicuŋ kacel ki yalwak me kare man, i kare me ŋolo kop, ci miyo kop loyogi; pien en oa ki i agikki lobo obino ka winyo ryeko pa Solomon, ento nen, gin madit makato Solomon tye kany.\nKit ma cen marac dwogo kwede cen i kom dano\n43“Ka cen marac doŋ oa woko ki i kom dano mo, ci cito wirre i kabedo ka ma pii pe iye kun yenyo ka ma ebiywe iye; ento pe noŋo kabedo mo kadi ki acel. 44Ci cako wacci, ‘Abidok gira i oda ka ma yam aa ki iye-ni.’ Ka obino, ci noŋo ode tye nono, giyweyo woko, dok giyubo woko maber. 45Ka doŋ cito kelo cen mukene abiro ma giraco gikate woko, ci gidonyo gibedo i ode-ni; lacen dano-nu bibedo marac makato kit ma onoŋo yam obedo kwede con. Bibedo kit meno bene bot yalwak pa jo maraco me kare man.”\n(Marako 3.31-35; Luka 8.19-21)\n46I kare ma Yecu pud tye ka lok bot lwak, nen, minne kacel ki omegine onoŋo gucuŋ woko, kun giwaco ni gimito lok ki Yecu. 47Ci dano mo acel owacce ni, “Nen, meni ki omegini gitye gucuŋ woko gimito lok kwedi.” 48Ento Yecu odok iye ki dano-nu ni, “Maa aŋa? Ki omegina kono aŋagi?” 49Ka oryeyo bade yo tuŋ bot lupwonnyene, ci owaco botgi ni, “Wunen, maa ki omegina aye jo ma tye kany! 50Pien dano ma tiyo gin ma Wora ma tye i polo mito, meno aye omera ki lamera, ki maa bene”


DUL ME 29\nPingo cwiny Lubanga obedo yom pi kwero kwer man?\nIN MONO imaro cito i ka kwero kwer?— Meno twero kelo yomcwiny madwong. Itamo ni Lapwony Madit-ti mito ni wacit i ka kwero kwer?— En bene ocito ka mo ma kitwero lwongone ni kwero kwer i kare ma ngat mo onongo tye ka nyom, dok lukwenane mukene bene guwoto kacel kwede. Jehovah obedo “Lubanga ma layom cwiny,” pi meno en bedo ki yomcwiny ka wacito i ka kwero kwer ma miyo wawinyo maber.—1 Temceo 1:11, NW; Jon 2:1-11.\nPot karatac 29 me buk man titiwa ni Jehovah opoko pii me Nam Makwar wek Luicarel gukat loka tungcel. Mono wi po ni ikwano lok meno?— Lacen dano guwero, gumyelo kun gipako Jehovah. Meno onongo rom ki kwero kwer. Dano onongo cwinygi yom matek, dok wangeyo ni Lubanga bene onongo cwinye yom.—Nia 15:1, 20, 21.\nI kine ma romo mwaki 40 angec, Luicrael gucito i kwero kwer mo madit mukene. Ento jo ma olwongogi-ni onongo pe giworo Jehovah. Ki lok ada, jo meno onongo giryebbe i nyim lubange mukene dok onongo gidonyo i tim me buto ki jo ma pe gunyomme kwedgi. Mono itamo ni onongo pore me cito i kwero kwer ma kit meno?— Jehovah cwinye ocwer omiyo opwodo Luicarel.—Wel 25:1-9; 1 Jo Korint 10:8.\nBaibul bene loko i kom kwero nino me nywal aryo. Acel mono obedo kwero nino me nywal pa Lapwony Madit-ti?— Pe. Gin aryo-ni ducu gubedo kwero nino me nywal pa co ma onongo pe gitiyo pi Jehovah. Acel obedo kwero nino me nywal pa Kabaka Kerode Antipac. En onongo obedo laloc me distrik me Galilaya i kare ma Yecu okwo kunnu.\nKabaka Kerode otimo jami mapol maraco. En okwanyo dako pa ominne wek odok dakone. Nyinge onongo kilwongo ni Kerodia. Latic pa Lubanga Jon Labatija owaco bot Kerode ni timme-ni rac. Kerode pe omaro gin ma Jon owacce. Pi meno en oweko kitweyo Jon i buc.—Luka 3:19, 20.\nI kare ma Jon onongo tye i buc, nino me kwero nywal pa Kerode oromo. Kerode oyubo kwer mo madit. En olwongo dano mapol ma pigi tego. Gucamo, gumato dok gubedo ki yomcwiny madwong. I ngeye nya pa Kerodia obino omyelo i nyimgi. Dano ducu cwinygi obedo yom i kit ma en omyelo kwede ma oweko Kabaka Kerode omito ni emine mic mo mamwonya adada. En owacce ni: “Gin ducu ma ibilegga abimiyi, kadi bed nucu kerra.”\nNgo ma en openyo pire? Mono openyo pi cente? bongi mabeco? ot ma bedo mege? Anyaka meno onongo pe ngeyo gin ma myero epeny. Pi meno, en ocito bot mine Kerodia, ci openye ni: ‘Aleg gin ango?’\nOmyero inge ni Kerodia onongo dag Jon Labatija matek. Pi meno en owaco bot nyare ni myero openy pi wi Jon Labatija. Nyako-ni odok cen bot kabaka ka owacce ni: “Amito imiya wi Jon Labatija i weer kombeddi.”\nKabaka Kerode onongo pe mito neko Jon pien onongo ngeyo ni en obedo laco ma kite ber. Ento Kerode onongo ocikke woko, dok en obedo kilworo i kom gin ma jo ma gitye i ka kwer meno gubitamo i kome ka ce eloko tamme. Pi meno en ocwalo laco mo i buc wek ongol ngut Jon ci okel wiye. Cutcut laco meno ocito ci odwogo cen. En onongo tye ki wi Jon i weer, ci omiyo bot nyako-ni. I ngeye nyako-ni omiyo bot minne.—Marako 6:17-29.\nKwero nino me nywal mukene ma Baibul loko iye-ni bene pe obedo ber. Meno obedo pa kabaka me lobo Ejipt. I kare me kwero nino me nywal man bene, kabaka oweko kingolo ngut dano mo acel. I ngeye en ongabo kom laco man malo wek winyi gucam! (Acakki 40:19-22) Mono itamo ni Lubanga obedo ki cwak mo i kom kwero nino me nywal aryo magi?— Tika onongo cwinyi biteri me bedo tye kunnu?—\nNgo ma otimme i kwero nino me nywal pa Kerode?\nWangeyo ni jami ducu ma tye i Baibul kicoyo ki tyen lok-ke. Baibul oloko i kom kwero nino me nywal aryo keken. I kom gin aryo-ni ducu, jami maraco otimme iye macalo but kwer man. Pi meno, ngo ma itwero waco ni Lubanga tye ka titiwa i kom kwero nino me nywal? Lubanga mono mito ni wakwer nino me nywal?—\nTye lok ada ni i ka kwero kwer ma kit meno i kare-ni, pe kingolo ngut ngat mo gire. Ento lok me kwero nino me nywal ocakke ki bot jo ma pe giworo Lubanga me ada. The Catholic Encyclopedia waco kuman i kom kwero nino me nywal ma kiloko pigi i Baibul-li: “Lutim bal keken . . . aye gibedo ki twon yomcwiny pi nino ma kinywalogi iye.” Tika wan wamito bedo calo lutim bal magi?—\nEnto lapwony Madit kono? En mono okwero nino me nywalle?— Pe, Baibul pe loko gin mo matwal i kom kwero nino me nywal pa Yecu. Ki lok ada, lulub kor Yecu me kare macon pe gukwero nino me nywalo en. Tika ingeyo pingo lacen dano guyero me cako kwero nino me nywal pa Yecu i nino dwe 25 me Decemba?—\nNino dwe meno kiyero pien The World Book Encyclopedia waco ni, “jo Roma onongo giworo nino meno calo Feast of Saturn, kwero nino me nywal pa ceng.” Pi meno dano guyero me kwero nino me nywal pa Yecu i nino ma lukamfiri onongo dong gikwero calo nino madit!\nTika ingeyo gin ma nyuto ni Yecu pe kinywalo i Decemba?— Pien Baibul waco ni i kare ma kinywalo Yecu, lukwat onongo gitye i tim i dyewor meno. (Luka 2:8-12) Man onongo pe twere botgi me bedo woko i kare me kot ki ngico ma bedo i Decemba i but lobo meno.\nPingo nwyalo Yecu pe obedo i nino dwe 25 me Decemba?\nPol pa dano gingeyo ni Karama pe obedo nino ma kinywalo iye Yecu. Gingeyo bene ni lukamfiri onongo gikwero kwer mo ma pe yomo cwiny Lubanga i nino meno. Kadi bed kumeno, dano mapol gire gikwero Karama. Giketo cwinygi mere i kwero kwer keken labongo paro pi gin ma Lubanga tamo i kom nino man. Ento wan giwa wamito yomo cwiny Jehovah, pe kumeno?—\nPi meno ka wakwero kwer, wamito ni myero obed ma nongo Jehovah cwako. Dok bene waromo timone i cawa mo keken i mwaka. Pe bene wakuro nino mo madok pat. Watwero camo cam mo mapat dok wabedo ki yomcwiny kun nongo watuku tuku mapol. Tika imito timo meno?— Ci itwero lok ki lunyodoni wek gukonyi ki goyo pulan me kwero kwer ma kit-tu. Meno bibedo ber, pe kumeno?— Ento ma peya i cako goyo pulan me kwero kwer moni myero kong inen ni obedo gin ma Jehovah cwako.\nNgo ma waromo timone wek kwer ma wakwero obed ma yomo cwiny Lubanga?\nKinyutu ber pa bedo ka timo jami kare ducu i yo ma Jehovah cwako bene i Carolok 12:2; Jon 8:29; Jo Roma 12:2; ki 1 Jon 3:22.


Jeremia 19 ACO85 - Rwot owaco kuman ni, “Cit iciwil - Bible Search\nGin ma gipwonyo ki i kom agulu ma oto\n1Rwot owaco kuman ni, “Cit iciwil abino ma lacwe agulu ocweyo, kwany ludoŋo pa lwak ki ajwagi ma guteggi ma doŋ guri i dog tic icit kwedgi, 2-ci wucit wukat woko wa i nota pa wod pa Kinom, kun wudonyo ki i dogcel me Labaltak, ci icitit lok ma awaco boti-ni ducu ki kunnu. 3Ibiwacci, ‘Wuwiny lok pa Rwot, wun luker me Juda ki jo ma bedo i Jerucalem. Rwot me mony ma en Lubaŋa pa Icrael owaco kuman ni, Nen, atye ka kelo gin marac twatwal i kom kabedo man, mi yo dano ducu ma gibiwinyo pire itgi bibedo ka wo awoya liwaŋ waŋ. 4Abitimo gin ma kit man pien dano gutyeko bwota woko, dok bene gubalo kabedo man woko, kun giwaŋo iye odok eceta bot lwak lubaŋa mukene ma gin kikomgi nyo kwarogi kadi ki luker me Juda onoŋo yam pe guŋeyo. Gupoŋo kabedo man woko ki remo pa jo ma gipe ki bal, 5-dok bene gugero waŋ jogi pi jok Baal ka ma giwaŋo iye awobegi ki mac macalo gitum awaŋa bot jok Baa!. Meno gin ma yam pe awaco ni gutim, pe acikogi pire, dok bene pe atamo pire wacel ni gutim. 6Pi meno, nen, kare tye ka bino, man Rwot ma owaco, i kare meno kabedo man doŋ pe gibilwoŋo ni Topet nyo nota pa wod pa Kinom, ento doŋ gibilwoŋo ni nota me Nek. 7I kabedo man en aye abibalo iye yub pa jo Juda ki jo Jerucalem woko, Abimiyo lukworgi giloyogi woko, ci ginekogi woko ki pala lucwan i lweny. Abimiyo komgi muto bedo cam pa winyo ki pa lee me tim. 8Abibalo gaŋ man woko marac twatwal wek dano ducu ma gikato ki ka ŋete gubed ki jwat ki ur madit pi gin marac ma doŋ otyeko timme-ni. 9Abimiyo jo ma gubedo kunnu gicamo kom litino awobegi ki litino anyiragi, ma ŋat acel acel bicamo riŋo kom lawote, i kare ma noŋo mony doŋ orumogi woko, ma doŋ gitye ka madiŋ pi can ma jo ma mito nekogi woko gukelo i komgi.’\n10“I kare meno en aye ibineko kwede agulu i nyim jo meno ma giwoto kwedi-ni, 11ci ibiwaco botgi ni, ‘Rwot me mony owaco kuman ni, Abituro jo magi woko kit meno wa ki gaŋ man, calo ŋat ma neko agulu, miyo pe dok gitwero yu bone wek odwog kakare. Gibiyiko dano ducu i Topet pien kabedo mo mukene me yik doŋ bibedo pe. 12Meno aye gin ma abitiyo i kabedo man, man Rwot ma owaco, man bene gin ma abitimo i kom jo ma bedo iye, dok abimiyo gaŋ man lokke nen calo Topet. 13Lwak odi ducu ma i Jerucalem ki odi pa luker me Juda, ma gin odi ma yam gibedo ka wano odok eceta i wigi botmony me polo, ki on yo gityer amata-gu bot lubaŋa mukene, gibimiyo balle woko macalo kabedo me Topet.’ ”\n14Lacen Jeremia oa ki i Topet ka ma onoŋo Rwot ocwale iye ka tito lokke, obino ci ocuŋ i dyekal me ot pa Rwot, ci owaco bot lwak ducu ma gitye kenyo ni. 15Rwot me mony, ma en Lubaŋa pa Icrael, owaco kuman ni, “Nen, atye ka kelo gin marac ma yam aloko pire i kom gaŋ man, aketo i kome ki i kom gaŋi matino ma gurumo ka ŋete, pien gumiyo ŋutgi odoko nwaŋ, kun gikwero kwede winyo lokka.”


Wel 17 ACO85 - Rwot owaco bot Moses ni, “Lok ki jo - Bible Search\nOdoo pa Aron\n1Rwot owaco bot Moses ni, 2“Lok ki jo Icrael ci igam odoo ki botgi, odoo acel pi dog ot pa kwarogi acel acel. Gam ki bot lutel wigi ducu, ma oporo dog odi pa kwarogi, odoo ducu apar wiye aryo. Co nyiŋ dano acel acel i kom odoone, 3ci ico nyiŋ Aron i kom odoo pa likwayo pa Levi; pien ludito wi kaka ki i dog odi pa kwarogi gibibedo ki odoogi acel acel. 4Ibicibogi i kema me rwatte i nyim canduk lok me caden ka ma arwatte iye kwedwu-ni. 5Ci odoo pa dano ma abiyero en aye bilot. Meno aye abinoŋo iye yo me juko jo Icrael ma gibedo ka ŋur i koma-ni.” 6Moses oloko ki jo Icrael, ci lutel wigi ducu gukelo odoo bote, odoo acel pi lutel wigi acel acel, ma oporo wel odi pa kwarogi, odoo apar wiye aryo; odoo pa Aron bene onoŋo tye i kin odoogi. 7Ci Moses ocibo odoo ducu i nyim Rwot i kema lok me caden.\n8-Orwone Moses odonyo i kema lok me caden; ci, nen, odoo pa Aron ma ocuŋ pi dog ot pa Levi-ni aye olot woko, ocako kico bolo olaŋ, ci oturo ture onyako nyig yaa mucek. 9Ka Moses okelo odoo ducu nia ki i nyim Rwot, otero bot jo Icrael ducu, guneno, ci dano acel acel okwanyo odoone. 10Rwot owaco bot Moses ni, “Dwok odoo pa Aron i nyim canduk lok me caden kakare, wek gigwok obed lanyut pi jo mujemo, wek ijuk ki nurgi atata i koma, ogik woko, wek pe to opot i komgi.” 11Moses otimo kit ma Rwot ocike kwede.\n12Ci jo Icrael guwaco bot Moses ni, “Nen ba, watum woko do, keckom opoto i komwa omiyo wato, wato woko. 13Jo ducu ma gibino cok, ma gibino cok ki kema pa Rwot, gito woko. Wan ducu myero wato woko bo?”


Ejekiel 28 ACO85 - Rwot oloko kweda. Owacci, “Wod pa - Bible Search\nEjekiel 27 Ejekiel 29\nLok ma Ejekiel otito i kom kabaka me Turo\n1Rwot oloko kweda. 2Owacci, “Wod pa dano, wac bot kabaka me Turo ni Rwot Lubaŋa owaco kuman ni, ‘Itye ki wakke i cwinyi omiyo iwacci in lubaŋa. Dok iwacci kit macalo in ibedo lubaŋa-ni, ibedo i wi komker ma nam orumo woko dyere, Ento in i dano, in pe lubaŋa, kadi bed itamo ni in iryek calo lubaŋa. 3Kono in iryek ikato Daniel, pe tye muŋ mo ma okanne ki boti ma pe iŋeyo. 4Ryeko madit ki niaŋ ma it ye kwede, omiyo ilimo lonyo piri keni kun icoko jabu ki ryal i ot kano limmi. 5Ryeko madit me cat ma it ye kwede omiyo imedo lonyoni, kun ibedo ka noŋo magoba teretere. Mumiyo doŋ icako bedo ki wakke i cwinyi pi lonyoni-ni.’ ”\n6Pi meno Rwot Lubaŋa owaco ni, “Doŋ kit macalo itamo ni in iryek calo lubaŋa mo-ni, 7pi meno, nen, abikelo lumerok ma gin lurok ka lweny i komi. Gin jo me rok mager makato jo me rok mukene ducu. Gibiwoto pala lucwangi gilwenyo i komi ci gibalo ber me ryekoni ma nen mwonya-ni woko, ci gibalo deyoni me aura-ni woko. 8Gibineki woko ci gicori ipoto piny i bur lyel i cwiny dye nam 9Ka ce gubino ka neki, in pud ibimedde ki waco ki i nyimgi ni in lubaŋa? Ka ce doŋ jo ma gineki-ni gumaki woko i ciŋgi pud noŋo it ye dok dano, ento pe lubaŋa wacel. 10Ibito meri macalo dano ma pe gilirogi i ciŋ lurok ma pe giŋeyo Lubaŋa. An Rwot Lubaŋa doŋ atyeko loko lok man.”\nCan ma bipoto i kom kabaka me Turo\n11Rwot doki oloko kweda. 12Owacci, “Wod pa dano, kok pi kabaka me Turo, kun iwacce ni Rwot Lubaŋa owaco kuman ni, ‘In onoŋo yam ibedo lanen me gin maber makato ducu. Onoŋo bene ir yek dok iber ma inen mwonya mada. 13Onoŋo ibedo i Eden, ma en aye poto pa Lubaŋa, ci ibedo ka rukke ki kit kidi me wel mapatpat ducu, ma gin aye: karnelian, topaj, ki jacipa, kurocolit, ki onik, capir, kabankel, ki emeradi; gin ma gidero ducu onoŋo yam gitiyo ki jabu, ki gin ducu ma yam it ye kwede gigoro komgi woko. Giyubogi piri i nino ma giketi iye-ni kikome. 14Aketo lakerubi ma giwiro woko ki moo me gwoko in. Onoŋo ibedo i wi got maleŋ pa Lubaŋa dok bene iwoto ki i dye gaŋ ma lyel mac. 15Cakke i kare ma giketi iye, kiti onoŋo ber; onoŋo pe it ye ki bal mo nio wa i kare ma doŋ icako timo bal. 16Ibedo ka wilo jami teretere kun icato bene kumeno, omiyo icako timo tim bwamici itimo bal. Ci aryemi woko ki i wi got mera maleŋ calo gin ma gipyedo, dok lakerubi ma onoŋo gwoki ca bene oryemi woko ki i dye gweŋ ma lyel mac. 17Yam ibedo ka wakke ki i cwinyi pi berri; deyoni me aura-ni omiyo ibalo ryekoni woko. Areti woko i ŋom, ci am iyo inen woko ka maleŋ i nyim luker ducu, wek guneni, waŋgi oniaŋ woko tiktik i komi. 18Pi balli mapol ata ma itimo i cato wil i yo ma pe atir-ri omiyo ipyedo kabedoni maleŋ-gu woko ducu. Ci acwinyo gaŋ woko ki mac, owaŋ woko liruk, Aloki idoko buru i lobo i nyim jo ducu ma guneni. 19Jo ducu ma giŋeyi i kin lwak me rok ducu gitye ki ur madit mada i komi; doŋ io i agikki me toni ma kelo lworo, doŋ ibirwenyo woko matwal.’ ”\nLok i kom Cidon\n20-Rwot oloko kweda owacci, 21“Wod pa dano, cik waŋi koŋ inen yo tuŋ Cidon, ci itit lok i kome, 22kun iwaco bot jo ma gibedo iye ni Rwot Lubaŋa owaco kuman ni, Nen, atye ki lok i komwu, wun jo Cidon; abinyuto deyona woko ka maleŋ i dyewu. Man bimiyo jo ducu gipaka pi gin ducu ma atiyo botwu, ci gibiŋeyo ni an aye a Rwot, ka anyuto kit macalo aleŋ kwede kun aketo can i kom jo ma gibedo i gaŋ man. 23Pien abicwalo two gemo i gaŋ man, ki remo i dye gudone ducu. Gibi-lwenyoi komwu ki i kabedo ducu, jowu bene gibinekogi woko ki pala lucwan. Man bimiyo wuŋeyo ni an aye a Rwot.\nLubaŋa bimiyo gum bot jo Icrael\n24“Jo me ot pa Icrael okuto Lacar pe doŋ bicobogi matwal, nyo kadi ki kit okuto mo pe bicobogi ma minigi ret, i kin luwotgi ducu ma gutimogi marac kun gicayogi-ni. Man bimiyo giŋeyo ni an aye a Rwot Lubaŋa.”\n25Rwot Lubaŋa owaco kuman ni, “Ka acoko jo Icraelki i kin lurok ka ma yam akeyogi gucito iye, dok bene ka anyuto bot rok ducu kit macalo aleŋ kwede, ci gibibedo i lobogi kikome, en lobo ma yam amiyo bot laticca Yakobo-ni. 26Gibibedo i lobo meno laboŋo lworo mo, dok gibigero odi kun gipuro poto olok bene. Gibibedo laboŋo lworo mo, i kare ma abiŋolo kop i kom luwotgi ducu ma gutimogi marac kun gicayogi-ni, Man bimiyo giŋeyo ni an aye a Rwot Lubaŋagi.”


Acakki 12 ACO85 - Rwot owaco bot Abram ni, “A woko ki i - Bible Search\nAcakki 11 Acakki 13\nLubaŋa olwogo Abram\n1-Rwot owaco bot Abram ni, “A woko ki i lobo tuwu, ki i kakawu, ki i paco pa woru, ci icit i lobo ma abinyutti. 2Abimiyi idoko rok madit, abimiyi gum bene, abimiyo nyiŋi bedo dit, pien ibibedo lakelgum. 3-Abimiyo gum i kom jo ma leggi gum, abiceno ŋat mo ma biceni; dok piri en aye kaka ducu ma wi lobo bilimo iye gumgi.”\n4Kit meno Abram ocako wot, macalo Rwot ocike; ki Lot bene owoto kacel kwede. Abram onoŋo doŋ tye ki mwaka me ditte pyerabiro wiye abic i kare ma en a kwede ki i Karan. 5Abram ocito ki dakone Carai, ki Lot latin pa ominne, ki lwak limgi ducu ma gucoko kacel, ki lwak jo ducu ma gucokke botgi ki i Karan; gutiŋo wot me cito i lobo Kanaan. Ka doŋ gutyeko o i lobo Kanaan, 6Abram obaro dye lobo obino i kabedo ma i Cekem, nio wa i te yat kworo me More. I kare meno onoŋo jo Kanaan aye gitye i lobo meno. 7-Ci Rwot dok onen bot Abram kun wacce ni, “Abimiyo lobo man bot likwayi.” Ocano keno tyer kunnu pi Rwot ma onen bote-ni. 8Ka dok odak woko ki kunnu, okobo i te got ma tye yo tuŋ wokceŋ me Betel, oguro iye kemane, kun weko Betel yo tuŋ potoceŋ, ki Ai yo tuŋ wokceŋ; dok ocano keno tyer pi Rwot kunnu, ci olwoŋo iye nyiŋ Rwot. 9Abram dok okobo, omedde ki wotte yo tuŋ Negeb*.\nAbram i lobo Ejipt\n10Kec onoŋo opoto i lobo, omiyo Abram owoto piny i Ejipt, wek koŋ ebed kunnu, pien kec onoŋo doŋ lyet twatwal i lobo. 11I kare ma cok donyo i Ejipt, owaco bot dakone Carai ni, “Aŋeyo ni in i dako ma nen mwonya; 12ka Luejipt gibineni, ci gibiwacci, ‘Man dakone’; ci gibineka woko, ento gibiweki makwo. 13-Wac ni, in lamera, ci gibibedo kweda maber piri, miyo abikwo piri.” 14Ka Abram otyeko donyo i Ejipt, ci Luejipt guneno dako meno mwonya matek twatwal. 15Ka ludito ma i kal pa Parao* guneno, ci guboro pire bote, gutero dako wa i ot pa Parao. 16Ci omiyo Parao obedo maber ki Abram pi Carai: gikolle lim, romi, ki twoni; twoni kana, lwak opii ki aŋeca-gu, megi kana-gu, ki lwak kinaga-gu.\n17Ento Rwot ocwalo cog two gemo mogo madoŋo i kom Parao ki jo ma i ode, pi Carai dako pa Abram. 18Omiyo Parao olwoŋo Abram bote, ci openye ni, “Itima kuman piŋo? Piŋo nene pe ititta atir ni en dakoni? 19Piŋo dok iwaco ni, ‘En lamera,’ omiya akwanyo, odoko dakona? Nen doŋ, dakoni ennu. Kwany icit kwede giri.” 20Parao ociko jone pire, ci gulwoke iyo, kacel ki dakone, ki lwak jami ducu ma yam tye bote.


2 Jo Korint 9 ACO85 - Kombeddi pe mitte ki tuŋ bota me - Bible Search\n2 Jo Korint 8 2 Jo Korint 10\n2 Jo Korint 9\nJami ma gimiyo pi konyo jo pa Lubaŋa\n1Kombeddi pe mitte ki tuŋ bota me coyo botwu lok i kom mot ma gimiyo pi konyo jo pa Lubaŋa, 2pien aŋeyo miti ma wutye kwede. Atye ka nyatte piwu mada bot jo Makedonia ni meno, “Jo Akaya guyubbe woko wa con cakke i mwaka mukato.” Pi cukke ma wubedo ka cukke kwede, omiyo polgi bene guketo cwinygi. 3Doŋ acwalo utmegiwa botwu ennu wek nyattewa piwu i lok man pe ogik i lok keken, ento myero wubed ma wuyubbe i kit ma awaco botgi-ni. 4Ka ce ao kunnu ki jo Makedonia mogo, ka gibinoŋo ni pe wuyubbe, ci miyo doga two woko, pi gen ma onoŋo waketo i komwu; ento wun kono? 5Meno aye gin mumiyo atamo me cuko cwiny utmegiwa me kwoŋo nyima me bino botwu, wek gin aye koŋ gunen ka mot man ma yam wucikke me miyone-ni wuyubo; wek doŋ obed ma giyubo woko macalo mot ma wumiyo giwu ki cwinywu kenwu ma pe gidiyowu iye adiya.\n6Lok tye kit man ni, dano ma coyo kodi manok, bikayo bene manok, ŋat ma coyo kodi madwoŋ, bikayo bene mabup. 7Dano acel acel myero otim kit macalo cwinye mito, laboŋo waŋcwiny mo nyo dic mo. Pien Lubaŋa maro ŋat ma miyo jamine ki yomcwiny. 8Dok Lubaŋa twero miyo botwu jami mabeco mapol ata, wek kare ducu wubed ki jami ma romowu maber, ma weko wun bene wutwero miyo kony mabup pi kony tic ducu mabeco, 9-macalo yam gicoyo ni,\n“Ocoro jamine mapol, omiyo ki lucan,\nberre bedo nakanaka.”\n10-Ŋat ma miyo kodi bot dano ma laco kodi, ki cam me acama, bimiyowu kodi dok binyayone bene, ci doŋ miyo gin mua i kom cwiny maber ma wutye kwede bedo dit twatwal. 11En bimiyo wulony i yo ducu, ma romo miyo wubedo ki cwiny maber me miyo mot i kare ducu; pi ticwa bimiyo dano gipwoyo Lubaŋa. 12Pien tic me kony macalo man ma wutiyo bikelo gin ma mitte bot jo pa Lubaŋa; ento pe meno keken, bikelo bene pwoc madit twatwal bot Lubaŋa. 13Pi gin maber ma ticwu kelo, bimiyo jo mapol gimiyo deyo bot Lubaŋa, pien nyuto winy maber ma wutye kwede i lok me kwena maber i kom Kricito ma watito, ki pi cwiny maber ma wupoko kwede limwu bot jo-nu ki bot jo mukene ducu. 14Gibilego Lubaŋa piwu bene kun cwinygi paro piwu, pi kica pa Lubaŋa madit ma okato kare ma doŋ onen i komwu. 15Gipwo Lubaŋa pi motte maber ma pe wacce.


1 Luker 14 ACO85 - I kare meno two omako Abija wod pa - Bible Search\n1 Luker 13 1 Luker 15\n1 Luker 14\nLok ma lanebi Akija otito i kom Jeroboam\n1I kare meno two omako Abija wod pa Jeroboam. 2Jeroboam owaco bot dakone ni, “Cit iruk boŋŋi mapat wek pe ŋatti mo oŋe ni in i dako pa Jeroboam, ci icit i Cilo. Akija ma lanebi-ni tye kunnu, en aye yam owaco bo ta ni abibedo kabaka ma loyo lwak man. 3Ber iter mugati apar, ki capat bene, ki agulu moo kic, wek icit kwede bote, ci en birirti gin ma bitimme i kom latin.”\n4Dako pa Jeroboam otimo kit meno, Ocito i Cilo ci ka doŋ oo kunnu ocito i ot pa Akija. Onoŋo Akija pe doŋ twero neno piny, pien wane doŋ ocor woko pi tiyone. 5Rwot owaco bot Akija ni, “Nen ba, dako pa Jeroboam tye ka bino boti. Obebino ka penyo dogi pi two pa wode, pien two omako malit.” Ci Rwot otito bote lok ducu ma myero owac bot dako-nu.\nKa dako meno obino, onoŋo olokke odoko macalo dako mua ki ka mukene. 6Ento ka Akija owinyo kor tyene i kare ma en obino kwede i doggola-ni, ci otugi jole ni, “Dony ba, in dako pa Jeroboam. Piŋo ilokke idoko macalo dako mua ki ka mukene? Rwot ocika ki lok mapek i komi. 7In idok icitit bot Jeroboam ni, Rwot Lubaŋa pa Icrael owaco kuman ni, ‘An yam apilo wii aketi kwede i dit, ma kun akwanyi ki i kin lwak, ci aketi ibedo lalo lwakka ma gin jo Icrael. 8Yam amayo ker woko ki i ot pa Daudi, amiyo boti; ento in pe ibedo macalo laticca Daudi ma yam omako cikka ducu, kun lubo kora ki cwinye ducu, dok tiyo gin ma nen atir i waŋa keken. 9In aye doŋ itiyo bal ma okato jo ducu ma gukwoŋo nyimi, kun itiyo lwak lubaŋa piri keni, ki cal lubaŋa aliya-gu ma omiyo kiniga emaka, dok ityeko bola woko yo ŋeyi. 10-Pienno abiketo can i kom jo me odi, in Jeroboam, abineko co ducu ma i odi ma i lobo Icrael, opii wa ki anywalli, Abijwero jo ma i odi ducu atyeko woko liweŋ, kit macalo dano wano cet dyaŋ nio ka owaŋo okur woko liweŋ-ŋi. 11Danoni ducu ma gibito i gaŋ, gwogi aye bimwodo komgi; ento dano ma gibito i dye tim ata, winyo aye bicamogi, an Rwot aye doŋ atyeko loko kit meno.’\n12“In dako doŋ ia, icit i odi, Ka ce tyeni odonyo i gaŋ, ci latin bito woko. 13Jo Icrael ducu gibikumo pire, ka giyiko kome, En kene aye gibiyiko kome i Lyel ki i kin jo pa Jeroboam pien en kene aye i kin jo me ot pa Jeroboam ma Rwot Lubaŋa me Icrael onoŋo k it gin mo i kome ma oyomo cwinye. 14Rwot bikwanyo dano mo mukene ma bibedo kabaka ma loyo jo Icrael, en aye dano ma bityeko ot pa Jeroboam woko i kare man. Lacen aŋo doki? 15Rwot bipwodo Icrael nio wan ma kome myel calo lagada ma kwan i wi pii. En biputo jo Icrael woko ki i lobo man maber-ri ma yam omiyo bot kwarigi, ci bikeyogi woko ata loka kulu Euprate, pien gumiyo kiniga omako Rwot pi payo cal jok ma dako ma gilwoŋo Acera. 16Rwot bibwoto Icrael woko pi bal pa Jeroboam ma en obalo, ka dok omiyo jo Icrael bene gubalo-ni.”\n17Dako pa Jeroboam oa ocako wot me cito i Tiŋa. Ka en oo i doggola ot ci latin otugi to woko cut. 18Jo Icrael ducu guyiko kome, ka dok gukumo pire kit ma yam Rwot owaco, ma laticce lanebi Akija oloko lokke.\n19Lok kom Jeroboam mudoŋŋe ducu, ki kit ma olwenyo kwede i mony-gu, ki kit locce ducu, gityeko coyone i buk me Tekwaro pa Luker me Icrael. 20Kare ma Jeroboam obedo kwede ka loc oromo mwaka pyeraryo wiye aryo; ci oto, oywe kacel ki kwarine. Wode Nadab aye oleyo ka tyene.\nLoc pa Rekoboam kabaka me Juda\n(2 Tek 12.1-16)\n21I kare meno Rekoboam wod pa Solomon obedo ka loyo lobo Juda. Rekoboam ocamo ker ma noŋo mwaka me ditte romo pyeraŋwen wiye acel, obedo ka loc i Jerucalem pi mwaka apar wiye abiro, Jerucalem aye gaŋ ma yam Rwot oyero ki i kin kaka ma i Icrael ducu pi keto iye nyiŋe. Nyiŋ min Rekoboam Naama, ma anyira Ammon. 22Jo Juda gutiyo gin ma nen marac i wan Rwot, ci gumiyo nyeko omake pi balgi ma gutiyo, ma okato bal ma yam kwarigi gutiyo ducu. 23-Gugero wan jogigi i wi godi, gucibo wir jogi-gu ki cal jok ma dako ma gilwoŋo Acera i wi godi mabocone ducu, ki i wan ayweya ma pote oluk-gu. 24-I lobogi onoŋo tye bene awobe ma lutim kwele i kom awo be wadgr i wan jogi. Lwak gutiyo kit tim kipyeda ducu ma rom ki bal pa rok ma yam Rwot oryemogi wo ko ki i nyim jo Icrael-li.\n25I mwaka me loc pa Rekoboam me abicce en aye Cicak kabaka me Ejipt obino iye ka lweny i kom Jerucalem. 26-Oyako jami ma gikano i ot lim pa Rwot, ki jami ma gikano i ot lim pa kabaka, Oyako jami woko ducu, oyako ki kwodi jabu ma yam Solomon otiyogi. 27Kabaka Rekoboam dok otiyo kwodi mukene ma kakagi; otiyo kwodi mola ci omiyogi i ciŋ ludito pa Lugwok kabaka, ma gigwoko doggola ot pa kabaka. 28I kare ducu ma noŋo kabaka cito i ot pa Rwot, lugwok en gimako kwodi, ka dok gidwokogi kakagi i ot kicika pa lugwok kabaka.\n29Lok kom Rekoboam mudoŋŋe, ki gin ma en otiyo ducu gityeko coyone i buk me Tekwaro pa Luker me Juda. 30Lweny obedo i kin Rekoboam ki Jeroboam kare mapol. 31Rekoboam oto oywe kacel ki kwarine ci giyike kacel ki kwarine i gaŋ kal pa Daudi. Nyiŋ minne Naama ma anyira Ammon, Wode Abijam aye oleyo ka tyene.


Elicabet Onywalo Latin | Pwony me Baibul pi Lutino\nPWONY ME 68\nMwaki makato 400 ma kityeko gero odoco cel me Jerucalem, lalamdog mo ma nyinge Jekaria ki dakone, Elicabet, onongo gibedo cok ki boma me Jerucalem. Gin onongo dong gurii i nyom pi mwaki mapol ento gipe ki latin mo. I nino mo acel ma Jekaria tye ka wango odok eceta i ot pa Jehovah, malaika Gabriel obino bote. Lworo omako Jekaria matek, ento Gabriel owacce ni: ‘Pe ilwor. Akelo boti kwena maber ma oa ki bot Jehovah. Dakoni, Elicabet, binywalo latin laco dok ibicako nyinge ni Jon. Jehovah oyero Jon pi tic mo ma pire tek.’ Jekaria openyo ni: ‘Atwero ye lokki nining? Wan ki dakona dong watii woko ma pe watwero nywalo latin.’ Gabriel owaco ni: ‘Lubanga aye oora me kelo boti kwena man. Ento pien in pe iye lokka, ibibedo ma pe itwero lok nio wa i kare ma kibinywalo latin man.’\nJekaria orii i ot pa Lubanga makato kit ma jwi. Pi meno i kare ma en dong okato woko, dano ma gitye woko onongo gimito ngeyo gin mutimme. Jekaria onongo pe twero lok. En obedo ka tic ki cinge keken me lok kwedgi. Ka dong dano guniang ni Jekaria kara onongo kwena ki bot Lubanga.\nKa kare okato manok, Elicabet ogamo ic ci onywalo latin laco, kit ma lamalaika onongo owaco kwede. Luremgi ki wadigi gubino ka neno latin. Cwinygi obedo yom kacel kwede. Elicabet owaco ni: ‘Gibilwonge ni Jon.’ Guwaco ni: ‘Pe tye ngat mo ma nyinge Jon i kin wadiwu ducu. Cak nyinge ni Jekaria, calo wonne.’ Ento Jekaria ocoyo ni: ‘Nyinge Jon.’ Cutcut i cawa meno, Jekaria ocako lok doki! Lok i kom latin man oywek i lobo Judaya, dok dano gubedo ka pennye ni: ‘Latin man kite bibedo nining?’\nJekaria opong ki cwiny maleng. En oloko macalo lanebi ni: ‘Kipak Jehovah. En ocikke bot Abraim ni Ebicwalo lalar, ma en Meciya me larowa. Jon bibedo lanebi, dok en biyubo yo pi Meciya.’\nGin mo me aura bene otimme i kom wat pa Elicabet ma nyinge Maliam. Wabineno lok meno i dul ma lubo man.\n“Ki bot dano man pe twerre, ento ki bot Lubanga jami ducu twerre.”—Matayo 19:26\nLapeny: Ngo ma Gabriel owaco bot Jekaria? Tic ma pire tek ango ma Jon onongo bitimone?\nMatayo 11:7-14; Luka 1:5-25, 57-79; Icaya 40:3; Malaki 3:1\nI kare ma Jon odongo, en odoko lanebi. En opwonyo ni Meciya tye ka bino. Dano gudok i kwenane nining?\nNywakki Nywakki Elicabet Onywalo Latin


2 Luker 17 ACO85 - I mwaka me apar wiye aryo me loc pa - Bible Search\n2 Luker 16 2 Luker 18\n2 Luker 17\nCamaria opoto i ciŋ jo Aciria\n1I mwaka me apar wiye aryo me loc pa Akaj kabaka me Juda, en aye Kocea wod pa Ela ocako loyo iye jo Icrael ki i Camaria ci obedo ka loc pi mwaka aboŋwen. 2Obedo ka tiyo gin ma nen marac i wan Rwot, ento pe obedo marom ki luker me Icrael ma gukwono nyime. 3Cal manecer kabaka me Aciria obino ka monyo en; ka Kocea odoko laticce, ci ocako miyo mucoro bote. 4Ento lacen kabaka me Aciria oniaŋ ni Kocea laruba; pien ocwalo lukwena bot Co, kabaka me Ejipt, ci okwero miyo mucoro bot kabaka me Aciria kit ma yam obedo ka miyo kwede mwaka ki mwaka, omiyo kabaka me Aciria omake, otweye woko i buc. 5Kabaka me Aciria ocako monyo lobo Icrael ducu, ka obino kwede wa i Camaria, ci orumo gaŋ meno mwaka adek. 6I mwaka me loc pa Kocea me aboŋwenne en aye kabaka me Aciria omayo kwede gaŋ Camaria, ci otero jo Icrael i opii wa i Aciria ci oketogi i Kalak ki i ŋet Kabor, ma en aye kulu ma i Gojan, ki i gagi pa jo Medi.\nGitero jo Icrael i opii\n7Lok man otimme kumeno pien jo Icrael onoŋo gubalo i nyim Rwot Lubaŋagi, ma yam okwanyogi woko ki i lobo Ejipt, ki i ciŋ Parao kabaka me Ejipt. Gubedo ka woro lubaŋa mogo mukene, 8kun gilubo kit pa lurok ma yam Rwot oryemo woko ki i nyim jo Icrael, ki kit ma luker me Icrael gukelo. 9Jo Icrael gubedo ka timo gin ma pe kakare i kom Rwot Lubaŋagi i muŋ, Gugero lwak odi i waŋ jogi megi kengi i wi godi i ŋet gaŋigi ducu, cakke ki i kom lubele pa lukurpiny nio kwede wa i kom gaŋi ma girumo ki cel gogo. 10-Gucibo wir jogi dok gucomo yadi me woro jok ma dako ma gilwoŋo Acera i wi godi mabocone ducu, ki i wan ayweya ducu ma pote oluk-gu. 11Gubedo ka wano odok aceta i wan jogi i wi godi ducu, macalo lurok ma yam Rwot oryemo woko ki i nyimgi. Gubedo ka tiyo gin maraco bene, ma omiyo kiniga omako Rwot. 12Gubedo ka woro cal lubaŋa-gu ma yam Rwot ojukogi pire kun wacci, “Pe wubitiyo man.” 13Rwot obedo ka poyo wi jo Icrael ki jo Juda, kun lanebi acel acel ki lanen acel acel cikogi ni, “Wulokke, wuwek kitwu maraco, wucak mako lok ma aciko ducu, ki cik mera ducu, kun wulubo cik ducu ma yam aciko ki kwariwu, ki ma abedo ka cwalo botwu ki luticca ma gin lunebi.” 14Ento yam pe guworo doge; gubedo jo ma iŋutgi nwaŋ, macalo kwarigi con tye kwede, ma yam pe guye Rwot Lubaŋagi. 15Gubedo ka cayo cikke mapol, ki gicikke ma yam oketo ki kwarigi, ki lok ma obedo ka poyo ki wigi. Gubedo ka luko kor cal jogi ma konygi pe, mumiyo gin bene gudoko jo ma konygi pe. Gubedo ka lubo kit pa lurok ma yam orumogi dyere-ni, jo ma yam Rwot ojukogi i komgi, ni pe gutim kit ma gin gitiyo-ni. 16-Gubwoto cik ma Rwot Lubaŋa ociko woko ducu, gutimo pigi kengi cal litino twoni aryo me jabu ma giliyo aliya; ka dok gucomo yadi me woro jok ma dako ma gilwoŋo Acera; gucako woro mony ma i polo ducu, kun gitiyo bot Baal bene. 17-Gubedo ka waŋo awobegi ki anyiragi me gityergi, kun gityeto bene bot lutyet ki luŋi i dyel; gumine kekengi pi tiyo gin ma nen marac i wan Rwot, kun gimiyo kiniga make. 18Kiniga omako Rwot matek i kom jo Icrael, ci oryemogi woko ki i nyime; iŋatti mo pe odoŋ, kono kaka pa Juda keken aye odoŋ.\n19Jo Juda bene yam pe gumako lok ma Rwot Lubaŋagi ociko, ento gubedo ka lubo kit ma jo Icrael gukelo. 20Rwot ocako kwero likwayo pa Icrael woko ducu, ci oketogi i atwom mapek, omiyogi i ciŋ luyakgi, nio ka oryemogi woko ki i nyime.\n21Ka yam Rwot omayo ker me Icrael woko ki bot likwayo pa Daudi, gin guketo Jeroboam wod pa Nebat odoko kabakagi. Jeroboam oryemo jo Icrael woko ki ka lubo kor Rwot, ci omiyo gupoto i bal madito. 22Jo Icrael gubedo ka lubo bal ducu ma yam Jeroboam otiyo; pe gubwoto tiyogi, 23nio ka Rwot oryemo jo Icrael woko, macalo yam oloko i dog luticce ducu ma lunebi. Kit meno gikwanyo jo Icrael ki i lobogi, giterogi wa i Aciria me bedo opii nio wa onyoo.\nGikelo rok mukene me bedo i camaria 24Kabaka me Aciria yam okelo dano ki i Babilon, i Kuta, i Aya, i Kamat ki i Ceparvaim, ci oketogi gubedo i gaŋi me Camaria, guleyo kabedo pa jo Icrael. Gucamo lobo me Camaria odoko megi, gubedo i gagine ducu. 25I kare ma gucako bedo i loba-nu, pe gulworo Rwot; omiyo Rwot ocwalo lwak labwor, ma oneko jo mogo i kingi. 26Gitito lokke bot kabaka me Aciria ni, “Rok ducu ma iterogi ci iketogi i gagi me Camaria-ni gin pe gigeyo cik pa lubaŋa me lobo-nu, omiyo ocwalo lwak labwor i kingi, ci nen, gitye ka nekogi woko, pien gin pe gigeyo cik pa lubaŋa me lobo-nu.” 27Kabaka me Aciria ocako ciko ni, “Wucwal ajwaka mo acel ki i kin jo ma yam wukelogi ki kunnu, wek en ocit obed kunnu, ocipwonygi ki cik pa lubaŋa me lobo-nu.” 28Ci ajwaka mo acel ki i kin ajwagi ma yam giterogi kunnu mua ki i Camaria ocako dwogo, obedo i Betel, ci opwonyogi ki kit ma myero gilwor kwede Rwot.\n29Ento rok acel acel pud obedo ka tiyo cal lubaŋane kene, kun giketogi i waŋ jogi ma i wi godi ma yam Lucamaria gutiyo, kun rok acel acel tye ki megi i gagi ma gibedo iye-ni. 30Jo Babilon gutiyo Cal jok Cukot-benot, jo Kut gutiyo cal jok Nergal, jo Kamat gutiyo cal jok Acima; 31jo Aya gutiyo cal jok Nibaj ki jok Tartak. Jo Ceparvaim gubedo ka waŋo litinogi ki mac bot Adramelek ki Anamelek ma gin jogi pa jo Ceparvaim. 32Gilworo Rwot bene, kun gikwanyo kwa dano ducu ki i kingi me bedo ajwagi me waŋ jogi ma i wi godi, ma gitiyo pigi i nyim waŋ jogi ma i wi godi. 33Kit meno gin yam gilworo Rwot kun gitiyo bene bot lubaŋagi kikome, kun gilubo kit pa rok mapatpat ma yam gikwanyogi ki i kingi-ni. 34-Kadi wa i kare man gin pud gilubo kitgi macon.\nGin pe gilworo Rwot, pe gilubo cikke ducu, nyo lok ma en oŋolo, nyo cik ma en oketo, kadi wa cik mo ma yam Rwot ociko ki likwayo pa Yakobo ma ocako nyige ni Icrael-li. 35-Rwot yam oketo gicikke kwedgi, kun cikogi ni, “Pe wubilworo lubaŋa mukene ducu; pe wuryebbe i nyimgi, pe wuti botgi, pe wutum gitum botgi. 36-Ento wubilworo Rwot ma yam okwanyowu woko ki i lobo Ejipt ki tek madwoŋ ki ciŋe ma oryeyo; en aye wubiryebbe i nyime, en aye wubitumo gitum bote. 37Cik matino ducu ki lok ma Rwot oŋolo, ki cik ma en oketo, ki ginacika ma con ocoyo piwu, wubigwokke ka lubogi kare ducu pe wubilworo lubaŋa mukene ducu. 38Pe wiwu biwil i kom gicikke ma doŋ atyeko ketone kwedwu. Pe wubilworo lubaŋa mukene ducu, 39ento wubilworo Rwot Lubaŋawu, en bene aye bilarowu ki i ciŋ lumerokwu ducu.” 40Ento yam gukwero woro doge woko, pud gubedo ka lubo kitgi macon ca aye.\n41Kit meno rok meno ducu gubedo ka lworo Rwot kun giworo bene Cal lubaŋagi ma gipayo; litinogi ki likwayogi bene kit meno gubedo ka fiyo kit ma yam kwarigi gutiyo-ni, pud gitiyo kit meno nio wa onyoo.


Jeremia 44 ACO85 - Rwot oloko ki Jeremia lok ma kemo - Bible Search\nJeremia 43 Jeremia 45\nJeremia otito lok pa Rwot bot Lujudaya ma gitye i Ejipt\n1Rwot oloko ki Jeremia lok ma kemo Lujudaya ducu ma gibedo i Ejipt, i gaŋi me Migdol, Tapanec, ki Mempic, ki i lobo Patroc. 2Rwot me mony, Lubaŋa pa Icrael, owaco kuman ni, “Wun kikomwu doŋ wutyeko neno kit can ducu ma aketo i kom Jerucalem ki i kom gaŋi ducu ma i Juda. Kadi wa kombeddi gitye macalo wi obur, ŋat mo pe ma bedo i igi. 3Atimo man pien onoŋo dano gutimo gin maraco dok bene guŋeto cwinya omiyo kiniga omaka. Gubedo ka waŋo odok eceta bot lwak lubaŋa mogo ma gin kikomgi pe giŋeyo, wun bene pe wuŋeyo kadi ki kwarowu bene yam pe guworo lwak lubaŋa macalo meno. 4Abedo ka cwalo luticca lunebi botwu teretere, kun gitito botwu ni pe myero wutim gin marac me kwer ma iya dagi-ni. 5Ento wun pe wuwinyo dok pe wuketo cwinywu i lokka. Pe bene wumedo ki weko timo gin marac wacel, kadi waŋo odok eceta bot lwak lubaŋa-gu. 6Pi meno omiyo aonyo kinigana ki akemona mager woko i kom gaŋi me Juda ki yo me Jerucalem ci awaŋogi woko ki mac. Gudoko obur kit macalo tye kwede wa onyoo-ni.\n7“Pi meno an Rwot me mony, Lubaŋa pa Icrael, kombeddi apenyowu gin aŋo mumiyo wutimo gin marac madit macalo man i komwu kekenwu. Wun wumito kelo can i kom co ki mon, i kom litino ki litino lukere, wek ŋat mo obed pe ma bidoŋ ki i kin lutuwu i lobo Juda? 8Piŋo wuŋeto cwinya miyo kiniga maka ki cal jogiwu ma wutiyo atiya ki ciŋwu, ki dok pi waŋo odok eceta bot lwak lubaŋa mukene-gu i lobo Ejipt, ka ma doŋ wubino me bedo iye? Wutimo man ni wek wuto woko, wek rok ducu ma i wi lobo gulok lok aŋec i komwu, dok bene guti ki nyiŋwu macalo gin me ceno dano? 9Wiwu mono doŋ owil woko i kom gin maraco ma gitimo i gaŋi me Juda ki I yo me Jerucalem, ma kwarowu gutimo, dok luker me Juda kacel ki mongi, ki wun bene kacel ki monwu wutimo? 10Ento kadi wa onyoo pe wumedo ki mwolle kenwu pe wubedo ka lwora, dok bene pe wubedo ka lubo cikka ki gin ma an aciko ma amiyo botwu ki bot kwarowu.\n11“Pi meno an Rwot Lubaŋa me mony, Lubaŋa pa Icrael, abiketo can i komwu, abineko jo Juda woko ducu. 12Doŋ pi jo Juda ma onoŋo gumoko tamgi me cito me bedo i Ejipt, gin ducu gibinekogi woko, Gin ducu cakke i kom jo matino o kwede i kom jo madito, gibito i lobo Ejipt, i lweny nyo kec ma binekogi. Gibidoko lok lacen dano, dok gin ma kelo lworo madwoŋ bot dano; dano gibibedo ka loko lok aŋec i komgi kun gitiyo ki nyiŋgi macalo gin me ceno dano. 13Abiketo can i kom jo ma gibedo i Ejipt, kit macalo aketo can i kom Jerucalem, ki lweny, kec ki two gemo. 14Pe tye ŋat mo ki i kom jo Juda ma gudoŋ ma gubino ka bedo i Ejipt ma bibwot dok bedo kwo. Dano mo acel i kingi pe bidok cen i Juda, ka ma gitye ka tamo ni myero gidok cen gicibed iye-ni. Ŋat mo ma bidok cen pe, kono luriŋ ayeta mogo manok keken aye gibidok kunnu.”\n15Lacen jo ducu ma guŋeyo ni mongi gutyero odok eceta bot lwak lubaŋa mukene, ki mon ma gucuŋ ka winyo lokke, cokke madit, jo ducu ma gubedo i Patroc i lobo Ejipt, gudok iye ki Jeremia ni, 16“Wadag winyo lok ma imito tito botwa i nyiŋ Rwot. 17Ento waŋ wabitiyo gin ducu ma doŋ watyeko kwoŋo kwoŋ pire, wabiwaŋo odok eceta bot daker me polo kun waonyo gityer amata-gu bene bote, kit macalo yam watimo, waŋ ki kwarowa, lukerwa ki rwodiwa, i gaŋi me Juda ki i yo ma tye i Jerucalem. I kare meno onoŋo watye ki cam madwoŋ, onoŋo walony, dok bene pe onoŋo waneno kit can mo. 18Ento i kare ma doŋ waweko waŋo odok eceta bot daker me polo ki onyo gityer amata-gu bote jami ducu doŋ ocako remowa woko, gicako nekowa woko i lweny, ki kec bene onekowa otyekowa woko.”\n19Mon gumedde ki lokgi kun giwaco ni, “I kare ma watedo mugati ma porre ki cal pa daker me polo, kun wawaŋo bote odok eceta, dok waonyo bote gityer me amata, cogwa onoŋo guye dok guneno gin ma wabedo ka tiyone.”\n20Ci Jeremia owaco bot lwak ducu, mon kacel ki co ma gudokke iye kit man ni, 21“Odok eceta ma wubedo ka waŋone i gaŋi me Juda ki i yo me Jerucalem, wun ki kwarowu, lukerwu ki rwodiwu, kacel ki jo me lobo meno, wutamo ni Rwot doŋ wiye owil woko i kom gin ma wutimo? Wutamo ni Rwot pe ŋeyo? 22I kare-ni lobowu doŋ odoko obur laboŋo dano mo ma bedo iye. Odoko gin ma kelo lworo madwoŋ bot dano, ma dano gitiyo ki nyiŋe macalo gin me ceno dano, pien Rwot doŋ onoŋo pe twero ciro gin maraco ki gin me kwer ma wubedo ka timone. 23Can man opoto i komwu kit macalo tye wa onyoo-ni, pien wubedo ka waŋo odok eceta dok wutimo bal i kom Rwot. Pe wubedo ka lubo cikke ki gin ma en ociko kadi wa lok me cadenne.”\n24Jeremia otito ki lwak ducu, makatone bot mon, gin ma Rwot me mony, Lubaŋa pa Icrael, onoŋo owaco bot jo Juda ma gibedo i lobo Ejipt ni, 25“Wun kacel ki monwu wucikke acika bot daker me polo. Wucikke ni wubiwaŋo odok eceta bote, kun bene wuonyo gityer amata-gu bote, ci wun giwu wugwoko kwoŋ ma wukwoŋo, wucobo bene kakare. Pi meno wumok kwoŋwu wuti bene wucobi! 26Ento wuwiny lok me cikke ma an Rwot doŋ atyeko ketone kun akwoŋŋe ki nyiŋa madit bot jo Juda ducu ma gibedo i lobo Ejipt ni, Pe dok amiyo ŋat mo kwoŋo kwoŋ ki nyiŋa kun wacci, ‘Macalo Rwot Lubaŋa tye kwe-ni.’ 27Nen, abene-to ni gunen can, pe gubed maber wacel; jo Juda ducu ma gitye i lobo Ejipt gibinekogi woko i lweny, kec binekogi, nio waŋ ma guto gutum woko liweŋ. 28Ento jo manok ki i kinwu gibibwot ki i lak to, en aye gibia ki i lobo Ejipt gidok i lobo Juda. Ci jo Juda ducu ma gudoŋ ki i kom jo ma yam gubino i Ejipt gibiŋeyo lok pa aŋa ma obedo me ada, mera nyo megi. 29An Rwot abinyuto botwu lanyut man ma nyuto ni abiketo can i komwu i kabedo man, wek wuŋe ni lok ma aloko me keto can i komwu bibedo ada. 30-Abimiyo Parao Kopra kabaka me Ejipt woko i ciŋ lukworre ma gimito neke, kit macalo amiyo Jedekia kabaka me Juda woko i ciŋ Nebukadnejar kabaka me Babilon, ma onoŋo obedo lakworre ma omito neke woko.”\n© 1985 The Bible Society of Uganda


Acakki 7 ACO85 - Rwot owaco bot Nua ni, “Dony i yeya, - Bible Search\nAcakki 6 Acakki 8\nPii aluka ocorre i wi lobo\n1Rwot owaco bot Nua ni, “Dony i yeya, in kacel ki jo ma i odi ducu, pien atyeko neno ni in aye kiti atir i nyima ki i kin yalwak me kare man. 2Ter lee ma gicamo abiro abiro, twonne ki minne, ki lee ma gikwero aryo aryo, twonne ki minne; 3ki winyo me polo bene abiro abiro, ma co ki ma mon, wek kit kwagi obed makwo wi lobo ducu. 4Pien odoŋ nino abiro, ka doŋ abimiyo kot cwer i lobo nino pyeraŋwen dyeceŋ ki dyewor benebene, ci gin ducu makwo ma yam aketo-ni, abijwerogi woko ki i wi lobo.” 5Nua ocobo kit ma Rwot ocike kwede ducu.\n6Nua onoŋo doŋ tye ki mwaka me ditte miya abicel i kare ma pii aluka ocorre i wi lobo. 7-Ci Nua ki dakone ki awo bene ki mongi gudonyo i yeya pi riŋo pii aluka. 8Lee ducu ma gicamo ki ma gikwero, ki winyo-gu, ki gin ma lak alaka i ŋom, 9gudonyo i yeya bot Nua aryo aryo, laco ki dako. 10I ŋe nino abiro pii aluka opoŋ, obyennye i wi lobo.\n11-I mwaka me miya abicel me dit pa Nua, i dwe me aryo, i nino dwe me apar wiye abirone, i nino meno aye waŋ it ducu me kut matut gumwoc woko ki pii, ki polo bene oyabbe. 12Ci kot ocorre i wi lobo nino pyeraŋwen dyeceŋ ki dyewor benebene. 13I kom nino meno kikome, Nua ki awobene Cem, Kam ki Yafeci, ki dakone en Nua, ki mon wote adek kacel kwedgi, gudonyo i yeya, 14gin ki lee tim ducu macalo kit kwagi tye, ki lee ma paco ducu macalo kit kwagi tye, ki gin ducu ma lak alaka wi lobo macalo kit kwagi tye, ki winyo ducu macalo kit kwagi tye, winyo ducu ki kitgi ducu mapatpat. 15Gin ducu ma gitye ki kwo gudonyo i yeya bot Nua ki aryo aryo. 16Gin ma gudonyo iye me kit kom ducu mapatpat, ma co ki ma mon, gudonyo iye kit ma con Lubaŋa ociko ki Nua; ci Rwot oloro wigi woko.\n17Pii aluka ori wi lobo pi nino pyeraŋwen kulu; pii opoŋ, omedde ameda nio ka otiŋo yeya, otero yeya malo twatwal nia ki wi lobo. 18Pii opoŋ, omedde, ocegge woko wi lobo; yeya obedo ka kwaŋ i wi pii malo. 19Pii ocegge woko wi lobo ki tekke, nio ka oumo wi godi maboco ma tye i te polo ducu. 20Pii omedde, omwonyo wi godi woko futi pyeraryo kulu. 21Gin makwo ducu ma yam giwoto i wi lobo guto woko; winyo, lee ma paco, ki lee tim, gin ducu ma nya, ma gicorre limuk i wi lobo, kacel ki dano, ducu guto woko. 22Gin ducu ma yam gitye ki yweyo me kwo i umgi, ma i wi tura, guto woko. 23Lubaŋa ojwero gin ducu makwo ma yam gitye wi lobo, dano ki lee ki gin ma lak alaka, ki winyo me polo; ojwerogi woko nia ki i lobo. Nua keken aye odoŋ, ki jo ma yam gitye kwede i yeya-ni. 24Ci pii ocegge wi lobo nino miya acel ki pyerabic kulu.


Wuwek Nyomwu Ocung Matek kun Wubedo ki Yomcwiny | Pwony me Anyama\n“Ka pe Rwot [Jehovah] aye ma ogero ot, jo ma gero gicanne nono.”—JAB. 127:1a.\nPeko macalo mene ma jo munyomme gitye kwede?\nJo munyomme gitwero weko Jehovah bedo i nyomgi nining?\nCo ki mon gitwero lubo tira ma Yecu omiyo-ni nining?\n1-3. Peko macalo mene ma jo munyomme gitye kwede? (Nen cal ma tye i pot karatac man.)\nLACO mo ma dong orii i nyomme ki yomcwiny pi mwaki 38 kulu owaco ni: “Ka ce itute ki keroni ducu dok imito ni nyommi obed maber, ci ibinongo mot pa Jehovah.” Ada, twere pi laco gin ki dako me bedo ki yomcwiny kun ngat man nongo konyo lawote i kare me peko.—Car. 18:22.\n2 Ento, pe obedo gin me ur ka luot moni gitye i ‘ayelayela mogo me kwo me lobo man.’ (1 Kor. 7:28) Pingo? Pien lweny ki peko me nino ducu romo kelo tele i ot. Pi roc ma laco ki dako gitye kwede, man twero kelo cwercwiny, niango manok, ki dong weko pe giloko i kingi maber. (Yak. 3:2, 5, 8) Jo munyomme ginongo tek tutwal me gwoko dog ticgi kun bene nongo gipito lutinogi. Par kacel ki olo romo weko bedo tek tutwal pi jo mogo munyomme me kwanyo cawa ma mitte wek gijing nyomgi. Mar ki woro ma gitye kwede i kingi romo balle woko pi can lim, two nyo peko mukene. Medo i kom meno, nyom ma kitamo ni gutine ocung matek twero doko goro pi “tic me kit pa dano,” calo tim kwele, tarwang, mone, daa, nyeko, kiniga, ki dong pyem.—Gal. 5:19-21.\n3 Gin marac loyo aye ni i “kare me agikki[-ni],” nyom mapol tye ka balle pien dano gitye ki cwiny me woro me jami ki dok pe gimaro Lubanga. (2 Tem. 3:1-4) Me agikki, jo munyomme myero gucung matek pien tye lamone mo ma omoko tamme me balo nyom. Lakwena Petero ocikowa ni: “Lakworwu Catan tye ka wirre macalo labwor ma kok, kun yenyo dano me amwoda.”—1 Pet. 5:8; Yabo 12:12.\n4. Gin ango ma weko nyom moni cung matek dok yomcwiny bedo iye?\n4 Won ot mo ma bedo i lobo Japan owaco ni: “Can cente onongo odiyo ma pe larre. Dakona bene obedo i lyeto magwar pien onongo pe aloko kwede atir atir. Medo i kom meno, ma cokcok-ki kome obedo lit adada. I kine mukene, lyeto ma kit man weko wagwenyo lok i kinwa.” Pekki mukene tye i nyom ma pe wene ento pud kitwero cobogi. Ki kony pa Jehovah, jo munyomme gitwero bedo ki yomcwiny i nyomgi. (Kwan Jabuli 127:1.) Kong wanyamu jami abic ma romo konyowa wek nyomwa ocung matek dok orii pi naka. I ngeye, wabineno gin mumiyo mar pire tek wek nyom ocung matek.\nWUWEK JEHOVAH OBED I NYOMWU\n5, 6. Gin ango ma laco gin ki dako giromo timone wek Jehovah obed i nyomgi?\n5 Te guti me nyom bedo matek ka jo munyomme giketo gengi i kom Jehovah dok gimine i te telane. (Kwan Latitlok 4:12.) Co ki mon giweko Jehovah bedo i nyomgi ka ce gilubo tirane. Baibul oloko i kom jo pa Lubanga i kare macon ni: “Ka ce onongo wungak woko, ci wubiwinyo lok ma a ki yo tung ngewu, kun waco ni, ‘Yo ene, wulubi,’ ka wulokke yo tung lacuc nyo yo tung lacam.” (Ic. 30:20, 21) I kare-ni, jo munyomme ‘giwinyo’ lok pa Jehovah ka gikwano Baibul kacel. (Jab. 1:1-3) Gin bene gijingo nyomgi ka gibedo ki yub me Woro pi Jo me Ot ma miyo ginongo yweyo i yo me cwiny. Ki bene, lega kacel nino ducu obedo gin ma pire tek adada wek nyom ocung matek ma kanyo lyeto me lobo pa Catan-ni.\nKa jo munyomme gitimo jami me cwiny kacel, gin ginyikke cok bot Lubanga ki dok luotgi ki yomcwiny (Nen paragraf me 5, 6)\n6 Gerhard ma bedo i lobo Germany owaco ni: “Ka yomcwinywa oballe pi peko ma odiyo ngat acel acel nyo pi niango manok, tira ma i Lok pa Lubanga obedo ka konyowa me diyo cwinywa ki dok dongo cwiny me timo kica. Kit aryo magi pigi tek wek nyom ocung matek.” Ka jo munyomme gitimo jami me cwiny kacel wek Lubanga obed i nyomgi kun gitiyo pire kacel, gin gibedo cok ki Lubanga ki dok luotgi ki yomcwiny.\nCO MYERO —GUTER MONGI I YO ME MAR\n7. Co myero guter mongi nining?\n7 Kit ma laco tero kwede jo me ode romo weko nyom cung matek dok bedo ki yomcwiny. Baibul wacci: “Wi laco acel acel en aye Kricito, wi dako aye cware.” (1 Kor. 11:3) Man te lokke ngo? Te lokke ni co myero guter mongi kit ma Yecu otero kwede lupwonnyene. Yecu pe obedo ka tero lupwonnyene i yo me aconya nyo ki gero ento kare ducu en onyuto mar, cwiny me kica, niango, woro ki dong mwolo.—Mat. 11:28-30.\n8. Gin ango ma weko dako maro dok woro laco?\n8 Co ma gin Lukricitayo pe myero cawa weng gubed ka diyo mongi adiya ni omyero gunyutigi woro. Ma ka meno, gin myero ‘gubed ki mongi ki niang maber.’ Gin ‘gimiyo deyo bot mongi macalo luwotgi ma komgi pe tek.’ (1 Pet. 3:7) Kadi bed gitye i kin dano nyo kengi, co ginyuto ni giworo dok giterogi mongi i yo me kica i kit ma giloko kwedgi. (Car. 31:28) Ka laco tero dakone kumeno, ci dakone marre kun bene wore dok Lubanga goyo laa i kom nyomgi.\nMON—MYERO GUMINE KENGI I TE LOC PA COGGI\n9. Dako twero nyutone ni en lawiny nining?\n9 Ka wamaro Jehovah ki cwinywa ducu pien walubo cikke ma igi lac, man bikonyowa me mwolle i te twerone. (1 Pet. 5:6) Yo acel ma pire tek ma dako ma lawiny nyuto kwede ni eworo twero pa Jehovah aye ka en note dok konyo jo me ode. Baibul waco ni: “Wun mon, wumine kenwu i te loc pa cogwu, pien meno aye gin ma myero i kin jo ma tye i Rwot.” (Kol. 3:18) Ki lok ada, pe te lokke ni tam mo keken ma laco okati kwede dakone bijolone. Ento, dako myero ojol tamme ka ce pe turo cik pa Lubanga.—1 Pet. 3:1.\n10. Pingo pire tek ni dako myero omine i te loc pa cware?\n10 Jehovah omiyo tic me deyo bot mon i paco. Dako tye macalo “lakony” kor cware. (Acak. 2:20) Ka gitye ka moko tam, dako myero omi tamme dok otit kit ma en winyo kwede ki i cwinye i yo me woro kun pud medde ki bedo i te loc pa cware. Laco maryek ling mot ci winyo gin ma dakone tye wacone. (Car. 31:10-31) Ka dako mine i te loc pa cware, man kelo yomcwiny, kuc, ki dong ribbe i ot. Macalo adwogine, laco gin ki dako ginongo yengo madit pien gingeyo ni gitye ka yomo cwiny Lubanga.—Ep. 5:22.\nWUMEDDE KI TIMO KICA I KINWU\n11. Pingo timo kica pire tek?\n11 Gin acel ma pire tek ma weko nyom moni cung matek aye cwiny me timo kica. Nyom moni rii ka co ki mon ‘gidiyo cwinygi kekengi, dok ngat acel acel diyo cwinye i kom lawote, kun gitimo kica ki luwotgi i kingi kekengi.’ (Kol. 3:13) Ki tungcel bene, wat ma i nyom doko goro ka laco nyo dako gwoko jami mutimme con i cwinye kun gitiyo kwede me canyo lawote. Kit macalo ka kor ot obar, ci otte doko goro-ni, bedo bene tek pi jo munyomme me timo kica i kingi ka kiniga makogi dok gimako lok i cwinygi. Ento, wat matek bedo tye i kin jo munyomme ka laco gin ki dako gitimo kica i kingi kit ma Lubanga bene timo kica pi balgi-ni.—Mika 7:18, 19.\n12. Mar “umo lwak bal mapol” nining?\n12 Mar me ada “pe bedo kun keto cwinye i kom gin marac ma gitimo i kome.” Ki lok ada, “mar umo lwak bal mapol.” (1 Kor. 13:4, 5; kwan 1 Petero 4:8.) Pi meno, ka wamaro jo mukene, ci omyero wabed ka timmigi kica kare ducu. I kare ma lakwena Petero openyo ni tyen adi ma myero etim kica iye bot ngat moni, Yecu odokke iye ni: ‘tyen pyerabiro wiye abiro.’ (Mat. 18:21, 22) En onongo tye ka wacci Lakricitayo moni pe myero otim kica bot ngat mukene tyen manok keken, ento tyen mapol ata.—Car. 10:12. *\n13. Watwero lweny nining ki cwiny ma gengowa timo kica?\n13 Annette owaco ni: “Ka luot moni pe gimito timo kica i kingi, ci mako akemo ki gung cwiny twero cako bedo tye, ma man tye kwir marac ma balo nyom. Timo kica jingo wat ma tye i nyomwu dok weko wunyike cok.” Me lweny ki cwiny ma gengo timo kica, dong cwiny me miyo pwoc. Mi pwoc ma a ki i cwinyi bot luotwu kare ducu. (Kol. 3:15) Macalo adwogine, wubibedo ma wiwu opye mot, wubinote ki dong wubinongo cwak pa Lubanga.—Rom. 14:19.\nWULUB TIRA MA YECU OMIYO\n14, 15. Tira ango ma Yecu omiyo, dok ketone i tic konyo jo munyomme nining?\n14 Labongo akalakala, imito ni kimini woro dok bene kiteri ni piri tek. Ibedo ki pwoc ka dano giwinyo lokki dok gitamo pi kit ma iwinyo kwede ki i cwinyi. Ento tika dong iwinyo ka dano giwaco ni: “Abitimo gin ma en otimo i koma-ni bene i kome”? Kadi bed ni i kine mukene watwero tamo kumeno, ento Baibul wacciwa ni: “Pe myero iwac ni, ‘Abitimo gin ma en otimo i koma-ni bene i kome.’” (Car. 24:29) Ki lok ada, Yecu otito yo maber loyo ma lubbe ki kit ma myero wacob kwede peko ma tye i kinwa. Man aye tira ma en omiyo i kom kit ma myero water kwede jo mukene: “Kit ma wumito dano gutimwu, wun bene wutimgi kumeno.” (Luka 6:31) Yecu onongo tye ka wacci omyero water jo mukene kit ma wamito ni myero guterwa kwede kun pe waneko mac ki mac. Man tere ni jo munyomme myero gutim jami mabeco ma weko ginongo adwogi maber ki i nyomgi.\n15 Jo munyomme gijingo wat ma i kingi ka ngat acel acel neno ni pe ecwero cwiny lawote. Won ot mo ma bedo i South Africa owaco ni: “Wabedo ka temme me keto i tic tira ma Yecu omiyo ma lubbe ki kit ma myero water kwede ngat acel acel. Tye kono ni, i cawa mogo iwa wang, ento wabedo ka tic matek me tere kekenwa i yo me kica—wamiyo woro dok wan ducu watero ngat acel acel ni pire tek.”\n16. Gin ango ma jo munyomme myero pe gutim?\n16 Pe myero itit bot jo mukene goro pa luotwu nyo ibed ka koko i kome pi kite mogo ma cwero cwinyi, kun bene pe itiyo kwede macalo lok ore. Wi myero opo ni nyom pe obedo pyem ka ma kineno iye nga matek, nga ma dwane winye ma longo, nyo nga ma romo waco lok makec ma cwero cwiny lawote. I kom lok, wan ducu watimo bal dok i cawa mukene wacwero cwiny jo mukene. Ento pe pore pi laco nyo dako me kelo lewic i kom lawote nyo yete ki leb ma pe rwatte, ki dong marac loyo aye ka en coro, dongo nyo bapo lawote.—Kwan Carolok 17:27; 31:26.\n17. Wegi odi gitwero tero mongi i yo me kica nining?\n17 Kadi bed ni i kabedo mukene kitero co ma ginywaro nyo gipwodo mongi ni gubedo twon oteka, ento Baibul waco ni: ‘Ngat ma kiniga pe mako oyot ber loyo twon oteka, ngat ma loyo tam ma i cwinye kene loyo ngat ma omayo gang kulu.’ (Car. 16:32) Mito tute adada wek ngat moni ojukke-kene kun lubo lanen pa Yecu Kricito, laco ma pud dong ngene loyo. Laco ma yeto dakone nyo oloke odoko bul me agoya nongo obedo laco magoro, dok balo watte ki Jehovah. Daudi, ma obedo laco matek dok cwinye tekki owaco ni: “Kadi bed kiniga omakwu, ento pe wutim bal; wutam tam matut mada ki i cwinywu, wubed kenwu dok laling i wi kitandawu.”—Jab. 4:4.\n“WUBED KUN WUPONG KI MAR”\n18. Pingo pire tek me medde ki nyuto mar?\n18 Kwan 1 Jo Korint 13:4-7. Mar aye obedo kit ma pire loyo i nyom. “Wuruk cwiny ma miyo wuparo pi can pa luwotwu, wubed ki kica, mwolo, woro ki diyo cwiny . . . Ento makato magi ducu, myero wubed kun wupong ki mar. Pien mar keken aye tweyo jami ducu, ribogi kacel ma cobo bene maber licwic.” (Kol. 3:12, 14) Mitte ni co ki mon myero gunyut mar matut i kingi kun gilubo lanen pa Kricito ma ojalo kwone pi jo mukene-ni. Ka mar ma kit meno tye i nyom, ci nyomme cung matek kadi bed lawoti timo gin ma cwero cwinyi, two malit tye, can lim odiyowu, ki dong ka lupaco pa dako nyo laco kitgi tek.\n19, 20. (a) Jo munyomme gitwero weko nyomgi cung matek dok bedo ki yomcwiny nining? (b) Gin ango ma wabinyamo i pwony ma lubo man?\n19 Ki lok ada, mar, genne ki dong tute gimitte wek nyom moni ocung matek. Ma ka ngwec ki i nyom ka peko tye, jo munyomme myero gutute me jingo wat ma i nyomgi kun pe giilo cinggi. Lukricitayo ma gunyomme ma gimaro Jehovah dok bene gimarre kekengi omyero gunen ni gicobo peko mogo ma tye i kingi, pien “mar pe gik.”—1 Kor. 13:8; Mat. 19:5, 6; Ibru 13:4.\n20 Tek adada wek nyom moni ocung matek dok obed ki yomcwiny pien watye ka kwo i kare ma ‘piny-nye rac.’ (2 Tem. 3:1) Ento ki kony pa Jehovah man twere. Kadi bed kumeno, jo munyomme myero gulweny ki lobo man ma opong ki cwiny me buto keken-ni. Pwony ma lubo man binyamo gin ma co ki mon myero gutim me gwoko nyomgi ki i tim tarwang.\n^ para. 12 Kadi bed jo munyomme gitemme me timo kica i kingi ki dok me cobo peko ma tye, Baibul ye ni ngat acel ma balle pe-ni romo moko tamme me timo kica nyo keto nyomgi gin ki luote ma odonyo i tim tarwang. (Mat. 19:9) Nen lamed ngec ma wi lokke tye ni “Kit ma Baibul Neno Kwede Lok kom Pokke ki Keto Nyom” i pot karatac 219-221 i buk me ‘Mar pa Lubanga.’